Człowiek światłoczuły

Idzie wiosna

2012-03-04T04:02:00.000-08:00

Więc polazłem wietrzyć kalesony ;-)

Pogoda ostatniego łykendu wspaniała, więc wybrałem się z rodzinką na wycieczkę do Krzeszowa. U sióstr zakonnych można sobie przenocować w bardzo ładnych pokoikach za 35 złotych, jakby ktoś chciał wiedzieć. Atmosfera w Krzeszowie jest senna, kontemplacyjna, polne dróżki, kapliczki, piękne lasy i góry. Potężny kompleks klasztorny jeszcze do niedawna był otoczony sypiącymi się wiejskimi chałupami, krowy przechadzały się po uliczkach, a na placu klasztornym biegały kury. Cały Krzeszów rozśpiewywały skowronki z okolicznych łąk. Niestety coraz bardziej się to zmienia na niekorzyść... Kłady, motory jakieś budowlane gargamele przed klasztorem i w okolicy, tzw. objazdowi turyści i inne takie, "działki na sprzedaż", hale produkcyjne.Ech, trzeba się spieszyć ze zwiedzaniem!

Takie wspominki

2012-02-28T12:50:00.001-08:00

Rety, tak dawno tutaj nie byłem, że musiałem przebrnąć przez zwały kurzu ;-)

Ostatnie migawki z Maroka, trochę jestem ostatnio zarobiony, więc lekko zaniedbałem moich kochanych czytelników ;-). Trochę mi tęskno do Maroka, chyba trzeba będzie się wybrać ponownie... jak znowu bilet T/P będzie kosztować 300 pln. :-P

leżałem na plaży, gapiłem się tu, i tam, gapiłem znowu, przewróciłem na drugą stronę, a tu nagle wyskoczył taki ładny widok na ocean ;-)

"Intymność"

2012-02-21T00:41:00.000-08:00

ps. Tryptyk był częścią wystawy "młodzieńczej". Pisałem o tym jakiś czas temu. 100% fotografii analogowej.

no kto by pomyślał...

2012-02-16T12:23:00.000-08:00

Artykuł raczej dla tych, co mają świadomość co to jest przesłona (apertura) i że oznaczymy ją F, wiedzą co to czułość ISO i jakie są konsekwencje wysokich czułości (im wyżej tym gorzej), i co pragną mieć same jasne obiektywy do swoich aparatów cyfrowych pieścić je i kochać.

Dywagacje sprzętowe są raczej rzadkością na tym forum, jednak uznałem, że to jest na tyle ważne, że muszę opisać i podzielić się odkryciami z Wami, bo być może da to komuś do myślenia przy wyborze sprzętu, a na pewno pomoże w świadomym korzystaniu z cyfrówki... Jak każdy fotoamator dysponuję pewnym zakresem użytecznej wiedzy, głównie wyniesionej z obsługi lustrzanek jeszcze przedcyfrowych. Owszem, miałem przekonanie, że:

im scena ciemniejsza, tym bardziej potrzebny jest jasny obiektyw: zamiast robić poruszone zdjęcia na F:4,0 i T=1/20 sekundy, mogę robić nieporuszone na F=2,0 i T=1/80;
im lepsza ma być jakość obrazu tym bardziej pożądany jest jasny obiektyw: domknięta do F=3,5 jasna stałka jest o niebo lepsza niż otwarty na F=3,5 obiektyw jakiś inny ;-),
w zastosowaniach profesjonalnych, tam gdzie jakość obrazu cyfrowego jest najważniejsza, zawsze pożądane są możliwie niskie wartości ISO (to zresztą nie zmieniło się od 100 lat...), a zawsze pomocne są tutaj jasne stałki (przynajmniej były), gdyż pozwalają wpuścić więcej światła = zmniejszyć ISO.

Jednym słowem jasne stałki są zawsze przedmiotem pożądania, w szczególności dla canoniera te z L w tytule... Ja również człowiekiem pożądliwym jestem, więc w końcu uciułałem na pięćdziesiątkę Canona EF 1,4, która wydawała mi się ideałem zwłaszcza, że przez lata robiłem zdjęcia Canonem FD 50 mm 1,4. Wersja z autofokusem jest dokładnie tym samym układem optycznym...No właśnie, miałem przekonanie, ale już nie mam...

Coś z tym obrazem nie tak...

Po zakupie upragnionego szkiełka, mam nieodparte wrażenie, że mimo, iż robię z pełnej dziury F=1,4 zdjęcia są bardziej ziarniste i gorsze jeśli chodzi o szumy, rozpiętość tonalną, kolory itp. niż gdy używam tego samego obiektywu ale domkniętego. Można wprawdzie dowodzić, że kolory i rozpiętość tonalna mogą zależeć od otwarcia obiektywu, ale na pewno nie można tego powiedzieć o ziarnie, gdyż to jest 100% problem matrycy i aparatu. Z drugiej strony różnice są bardzo małe i uwidaczniają się jedynie w specyficznych warunkach, o czym świadczy poniższy rysunek:

To są dwa wycinki tego samego miejsca na matrycy, zdjęcie robione na ISO 100 w tych samych warunkach oświetlenia, przy tych samych wskazaniach światłomierza, obiektyw rozogniskowany na maksa (żeby detale nie łudziły oka) środek kadru. Jeden z kadrów zrobiony na f=2, a inny na 1,4 (nie powiem który jest który ;-). Wiem, że to dziwnie tak wpatrywać się w NIC, ale ma wrażenie, że na jednym z tych kadrów ziarno jest grubsze a kolory jakby gorsze. No to teraz jest problem... bo musicie się zdecydować gdzie jest gorzej, czyli ocenić, czy warto czytać dalej czy nie ;-). Jeśli nie widać różnicy (bo tak w realu, mała odbitka albo słabszy monitor, to prawie jej nie widać) to po co się roztrząsać nad takim NIC. Po nic, ale wiedza to zawsze lepiej, niż niewiedza, więc zapraszam do dalszego roztrząsania ziarna (matrycy).

Moje domowe pomiary wykazały, że muszę mieć walniętą matrycę w nienajgorszym ciągle aparacie, problem w skrócie wygląda następująco:

ustawiając przesłonę na F=1,4 i naświetleniu kadru według wskazań światłomierza obraz różni się w stosunku do takiego samego kadru wykonanego na przykład na 2,0 lub wyżej (zobacz obrazek powyżej).
sytuacja powtarza się na każdym ISO, jednak na wyższych ISO (powyżej 800) różnica jest spora, czasami widoczna gołym okiem bez specjalnego napinania z powiększeniem.
kilka prób wykazało, że na 1,4 różnica w ziarnie jest na mojej puszce wynosi 2/3 EV w stosunku do 2,0.

Sprawa wygląda tak, jakby aparat przestawiał się (z jakiegoś powodu) na wyższe ISO, przy otwartym, jasnym obiektywie. Podzieliłem się spostrzeżeniami z moim sprzedawcą aparatów, a ten bez głębszego namysłu powiedział, że chyba na matrycy jest nierównomierne napięcie więc trzeba wysłać do reklamacji... No i wysłałem, po dwóch tygodniach w liście od Canona odpisali, że wszystkie pomiary matrycy wykazały, że matryca jest OK, chociaż doregulowali AF i zmienili soft. Trochę mnie to zezłościło, bo poczułem się jak idiota albo maniak pikselozy, już miałem iść do okulisty a polem wyleczyć u psychiatry maniakalne myślenie o ziarnie, gdy zrobiłem identyczną próbę z nową puszką Kolegi Fotografa i... wynik na jego aparacie jest identyczny jak na moim. Dla pewności zapytałem Kolegę Fotografa, czy widzi to samo co ja. Widzi dokładnie to samo. Opisany problem ziarna jest zatem problemem matrycy niezależnie od aparatu, coś mi mówiło o oszustwie w ISO aparatu: aparat najwyraźniej podwyższa ISO gdy obiektyw ustawiam na 1,4/1,6/1,8. ALE DLACZEGO???

Pomyślisz pewnie: szaleniec, kto się zastanawia nad tak małymi różnicami????? No problem w tym, że kupując jasny obiektyw, przepłaciłem 900 pln, gdyż nie uzyskuję lepszego obrazu i więcej światła!!! Gorzej, robiąc fotę na dużo tańszym obiektywie (3x tańszym) ze światłem F=2,0 mam lepszy obraz jeśli chodzi o wydruk, niż potencjalnie bardziej naświetlony kadr z 1,4. Opiszę o co chodzi:

jest jasno, ustawiam ISO 100 i robię fotę na F=2, dostaję jakość koloru i ziarno takie, jakich spodziewam się na ISO 100, świetnie ;-)
jest dość ciemno, no na tyle ciemno, że muszę użyć F=1,4 ale ciągle jeszcze robię na ISO 100. Okazuje się jednak, że zamiast jakości ISO 100, dostaję jakość obrazu jak na ISO 160. No różnica tak mała, że w zasadzie niewidoczna, więc dajmy spokój.
Jest baaaardzo ciemno, duża sala, obiekty w ruchu, jedna słaba żarówka. Wiem dobrze, że jeśli przesadzę z ISO rozwalę foty (ziarno), wiem też że powiedzmy ISO 2000 to już max i wyżej będzie źle. Oczywiście robię foty na 1,4, żeby mieć możliwie dużo światła. Okazuje się jednak, że zamiast jakości ISO 2000 dostaję jakość ISO 3200 (+2/3 EV) bo mi aparat coś robi z tym ISO, o czym jednak mnie nie informuje. Foty do wyrzucenia bo taka kasza, że wstyd to komuś pokazać z puszki za parę tysięcy...

Co zatem robić? Robić na ISO 2000 ale dla F=2,0, albo na F=1,4 ale ISO 1250. Efekt obydwu zdjęć jest wtedy identyczny. Tylko w takim razie po co mi jest to 1,4? Po nic, lepiej było kupić obiektyw 1,8. Efekt będzie z grubsza ten sam...

Rozumiesz co próbuję wykazać? Producent aparatu z jakiegoś powodu oszukuje na ISO, nie mówiąc nic o tym użytkownikowi. No, ale to jest już poważny zarzut, co gorsza aparat sporo mnie kosztował, więc niestety trochę siwych włosów mi przybyło, gdy sobie sprawę uświadomiłem. Zacząłem poszukiwania w sieci i...

Problem poruszyły jakiś czas temu równie poważne portale jak ten, który teraz czytasz ;-), konkretnie zachodni światek fotografii profesjonalnej, bo ktoś zauważył to samo co i ja, w moim skromnym zakresie analitycznym. Odnośnik tutaj.

Jeśli dobrze zrozumiałem, to problem tkwi w konstrukcji matrycy CMOS, która nie jest fizycznie w stanie zarejestrować więcej światła, gdy obiektyw jest bardziej otwarty, niż F=2,2 (około). Oznacza to, że dalsze otwieranie obiektywu jest bezcelowe, bo na matrycy nie pojawi się więcej "impulsów". Światło dla przesłon począwszy od około 2,2 pada na matrycę w sposób bardzo uporządkowany, niemal równolegle (tak z grubsza). Jeśli otworzymy obiektyw, to światła jest wprawdzie dużo więcej, ale pada ono w sposób utrudniający jego absorpcję. Problem pokazuje poniższy dość umowny rysunek:

Matryca CMOS składa się z maleńkich rurek, na dnie których znajduje się właściwy czujnik. Na przykład na F=2,8 wpada wprawdzie mniej światła, ale jest ono uporządkowane i trafia na dno matrycy bez większych problemów. Na 1,4 światło jest tak rozproszone i nieuporządkowane, że duża jego część niknie na ściankach owych "rurek" nie docierając do dna "studzienki". W efekcie mimo, że światła jest więcej, jest ono tracone. Światłomierz jednak widzi, że otworzyłeś obiektyw, więc musi skompensować ilość światła poprzez skrócenie czasu (pisałem o tym kiedyś: "porozmawiaj ze światłomierzem"). Matryca jednak nie jest w stanie zarejestrować straconego światła (wpada go na dno rurek przy F=1,4 mniej więcej tyle, ile na F=2,0 w zależności od matrycy i modelu aparatu). Jednak przy 1,4 czas naświetlania jest krótszy, więc jest mniej światła, zatem nie ma wyjścia, trzeba podnieść ISO matrycy. I tutaj jest problem, producent nie informuje o tym właściciela lustrzanki. W sofcie aparatu są wpisane obiektywy i się koryguje z automatu, żeby wszystko było cacy. To właśnie dlatego wpinając manualny obiektyw z lat 60-tych, obraz jest bardzo ciemny na małych przesłonach mimo, że światłomierz kompensuje poprawnie czas naświetlenia. Aparat nie zna obiektywu i nie wprowadza korekty, ty ją robisz sam bo widzisz, że jest zbyt ciemno ;-)

Dysponujemy nawet dokładnymi pomiarami (z dumą stwierdzam pewną zbieżność wyników) dla większości popularnych lustrzanek, a co więcej, faktycznie zmienia się napięcie na matrycy (sprzedawca miał rację) dla 1,4. o czym bezspornie świadczą przywołane publikacje. Sprawdź zatem ile światła traci twój aparat, gdy podepniesz obiektyw ze światłem 1,4:

rysunek za http://www.dxomark.com

Z pewnością spotkaliście się z opinią, o niezwykle rysującym aparacie EOS 5D i jego wyjątkowej jakości zdjęciach. Nic dziwnego, bo "piątka" traci najmniej światła na 1,4 (0,25EV) i jest, nawet dzisiaj, niedoścignionym wzorem. Moja pucha traci coś koło 0,5 EV, mocno reklamowany EOS 7D traci aż 0,6 EV. Zauważcie, że im większa średnica "studzienki" (pixel pitch) tym mniejsze straty. To właśnie dlatego wyścig pikseli nie zawsze jest korzystny i trzeba na prawdę świetnych obiektywów i matryc, żeby miało to sens.

Konstruktorzy aparatów średnioformatowych oraz słynnej Leiki M9 będąc świadomym ograniczeń CMOS'a (zwłaszcza w średnim formacie, gdzie na brzegach jest duży kąt padania światła) wybrali inną technologię: CCD. To dlatego, że matryca CCD jest mało wrażliwa na efekt "studzienki" gdyż ma bardziej płaską konstrukcję, podobną do analogowego filmu. Gdzieś czytałem, że słynny FUJI X100 ma niewymienny obiektyw specjalnie zaprojektowany pod matrycę, efekt jest bossski. Gdybym to wiedział wcześniej...

No to tyle z bulwersujących wieści drogi czytelniku, wracaj do fotografowania ;-)

PODSUMOWUJĄC

Odpisując mi na reklamację Canon nie kłamał, wszystko jest w normie, ale jakiej normie, nie sprecyzował.

WYNIK WPATRYWANIA: na górze kadr z 2,0 dla ISO 400 a na dole kadr z 1,4 ISO 400 (czyli tak w rzeczywistości około 650), ja widzę różnicę zwłaszcza w majtkowym fiolecie.

20 minut... męczarni

2012-02-11T01:58:00.000-08:00

Jako zapalony, ale skontuzjowany i lekko przypasiony (nie mylić z wypasiony) wspinacz, uczestniczę w pewnym rytuale nazywanym "sekcja wspinaczkowa". Będąc niemłodym, ale ciągle aktywnym uczestnikiem tych masochistycznych spotkań, nie dostrzegałem dotychczas piękna (wizualnego) procesu treningowego, a jedynie ból mięśni, zmęczenie i lekkie fochy na trenera. Kontuzja, co by nie mówiąc, dała mi możliwość nowej roli na treningach: obserwatora. Chwyciłem więc aparat w łapy i dałem upust potrzebie utrwalania, tak rozbudzonej mrozami i siedzeniem w domu. Zapraszam zatem do małego reportażu...

ps. Chyba tylko dziewczyny potrafią wyciskać poty i uśmiechać się przy tym uroczo do obiektywu ;-)

grzałka (ale bez przesady)

2012-02-03T14:12:00.002-08:00

Zachęcony tłumnym uczestnictwem komentatorów i licznymi zachętami w komentarzach poprzedniego posta (w liczbie jeden) zamieszczam kolejny kadr z "sesji". Wprawdzie miałem zamieścić coś innego, ale przez tydzień nie wylazłem z domu z powodu mrozu, więc rozgrzewam się piecem i fotkami ;-)

To akurat jest kadr wystawowy (razem z perforacją z prawej). Analizując zdjęcie pod lupą stwierdzam, że jest totalnie rozmyte, ale ziarno nadaje specyficznej ostrości, na tyle akceptowalnej, że powiększenie 30x40 wydaje się ciągle w pełni ostre, mimo, że ostre w rzeczywistości nie jest.

Może małą dygresję teraz poczynię: mam tutaj jeszcze jedno miłe zdjęcie w temacie ostrości:

To zdjęcie też wystawowe. Totalne mydło, ale jakoś wtedy nie przyszło mi do głowy, że zdjęcia muszą być żyleta (może mało jeszcze wtedy wiedziałem...). Wydawało mi się ładne i tyle :-) Właściwie bardzo to zdjęcie percepcyjne jest, wszystko nieostre, mało szczegółów, ani portret, ani akt, ani nic, no może badanie okulistyczne. No, a co ja robię z nieostrymi zdjęciami z mojej cyfrówki? Wywalam. Bo nieostre. Ostrość w kadrze jednak rzecz umowna jest, zwłaszcza przy starszych jasnych obiektywach. Dlatego wielkim szokiem było dla mnie, gdy podnosząc oczy znad testów ostrości jednego z moich obiektywów usłyszałem od "Kolegi Fotografa", że p... ostrość i robi wszystko z pełnej dziury, a jak się komuś nie podoba, to niech s... . Kolega ten jest bardzo delikatny ;-). A fotki ma bardzo dobre, a nawet baaaardzo dobre niektóre, choć nie zawsze zgadzam się co do obróbki, a czasem nawet co do kadru.

W poszukiwaniu

2012-01-31T11:46:00.000-08:00

No właśnie, przeszukiwałem archiwa i natknąłem się na moje "poszukiwania" wyrazu artystycznego. W moich archiwach skarbów nie ma ale natknąłem się na fotografie, utrwalone na 35 mm negatywie KODAK T-MAX 100 wołanym chyba w Rodinalu. Próbowałem tego i owego (bez skojarzeń ;-) nie sugerujcie się motywem) ale szczególnie imponował mi w tamtym czasie bardzo ziarnisty, kontrastowy obraz, którego poszukiwałem w swoich "wywołaniach". Bardzo odpowiadał mi obraz budowany z punkcików, lekko umowny. Negatywy mają... naście lat (muszę poszukać notatnika z dokładnym opisem sposobu naświetlania i wołania). Zapowiadałem się dobrze, zdjęcia były na wystawie w wiejskim domu kultury w Głuszycy i omawiane w ramach jednego spotu Telewizji Wrocław!!! Był wernisaż, byli goście, było wino, ja nawet nie pamiętam, jak to się wszystko zorganizowało, samo jakoś... Wspominać miło ;-) Odbitki 40x60 zaginęły. Zastanawiałem się, czy publikować próbkę owych poszukiwań, ale widzę, że gdybym dzisiaj robił te same kadry, nie byłyby lepsze ;-) . Ciekawostką jest to, że robiłem je opisywanym tutaj Pancolarkiem ;-).

ps. mam jeszcze kilka ciekawych kadrów to może je opublikuję? Co Wy na to?

...

2012-01-22T04:58:00.000-08:00

...

2012-01-19T10:10:00.000-08:00

Dostałem zrypkę od kolegi fotografa, że spieprzyłem jedną z fotek zaprezentowanych na ostatnim wpisie. Postanowiłem się dokształcić zatem, a w międzyczasie puścić małe studium barokowej kapliczki, która niegdyś stała blisko centrum wsi, dzisiaj do wsi jest baaaaaardzo daleko, o czym boleśnie przekonałem się człapiąc po polach na mrozie i wietrze, w pantoflach i co gorsza bez kaleson ;-)

Maroko cz.5 Wielkie Święto

2012-01-12T12:58:00.000-08:00

Ja nie wiem jaka dokładnie jest geneza tego święta, coś im się w 2011 połączyło: święto państwowe i święto religijne. Jedyny interesujący mnie aspekt dotyczył życia: wszystko na jeden dzień (a naganiacze nawet twierdzili, że na dwa dni) miało zamierać w całym Maroku. Stojąc na głównym placu Marakeszu nie mogłem uwierzyć, że to miasto może zamierać, i niby jak to ma wyglądać? Chyba tylko w poranek posylwestrowy daje mi pewne wyobrażenie zamierania miasta.

ten Pan mnie bluzgał za robienie zdjęcia...

Charakterystycznym elementem tego święta (jak się później dopiero dowiedzieliśmy) jest rytualne zabicie baranka (od razu mi się to kojarzy z zapisami Biblijnymi), więc siłą rzeczy ów baranek występował wszędzie i we wszystkich kontekstach życia Marokańczyków.

w oczekiwaniu na TAXI

Groźba utknięcia w Marakeszu, który przez dwa dni zdeptaliśmy wzdłuż i wszerz (do 3.00 w nocy ;-) wymusiła decyzję szybkiej ewakuacji w przeddzień święta. Tłumy na dworcach, targach, drogach wściekłe i nie nie mogłem uwierzyć, że jutro wszystko stanie na dobę. Po wielu, niemiłosiernie wielu jak na ten dystans, godzinach jazdy dojechaliśmy do miasteczka rybackiego Essaouira. Kilka pierwszych kroków po mieście zachwyciło mnie: średniowieczne miasto, świetnie zachowane, tętniące życiem, i co najważniejsze, na ulicach spotkaliśmy może kilku turystów zagranicznych (trójka jest na zdjęciu ;-). Po wejściu do miasta główną bramą, po lewej (15 metrów) znaleźliśmy mały hotelik, za 20 złotych dostaliśmy klucze do całego hoteliku, świetne warunki "socjalne" i wolną rękę. Właściciel wyjeżdża na święta...


23.00 wściekłe tłumy na głównej ulicy

Po cichu liczyłem, że wielkie święto to rzeczywiście znikanie ludzi na ulicach, więc o 8.00 rano ruszyłem na miasto w poszukiwaniu kadrów, bez tłumów. Byłem zszokowany. Pusto, wszędzie pusto, niemal żywej duszy... Wspaniale!!!! Na ulicach ślizgają się papiery, tu i ówdzie jakaś rozwalona skrzynka lub puszka turlana z brzękiem po kamiennych chodnikach. Świst bryzy w wąskich uliczkach, pokrzykiwania mew, w oddali daje się słyszeć regularny szum morza, żadnego głosu, wszyscy w domach... nie ma śladu po kakofonii targowej, cisza. Wędrowaliśmy niespiesznie po pustych uliczkach, szczerze powiedziawszy nasłuchiwałem jakiś krzyków zabijanych owiec (coś jak łoskot świniobicia)... ale cisza "owca jest niema".

te same podcienia co na powyższym zdjęciu, pusto...

Więc turlaliśmy się po uliczkach, trochę po plaży, nawet wypiłem kawę w nadmorskiej kawiarni. Na szczęście Asia poderwała się i zapodała hasło: no to jedziemy na wydmy... I ruszyliśmy znowu na miasto. Idąc wgłąb miasteczka dostrzegalny był z oddali jakiś specyficzny, niebieskawy dym, pachnący paloną skórą, włosami i mięsem. Specjalnie nie zastanawiałem się nad tym, gdyż nie takie zapachy unoszą się zimą nad kamienicami Wrocławia (najbardziej lubię zapach palonych butelek i butów,... żartuję) ot palą śmieci, pomyślałem. Ale tam, kolejny akt święta: palenie głów owczych: na zupę. I temu paleniu towarzyszy jakiś rytuał, jakieś wielkie zainteresowanie, jakiś pietyzm. Obserwując mężczyzn i chłopców przy tym, trochę obrzydliwym, trochę prozaicznym, a tak naprawdę pięknym zajęciu dostrzegałem coś, czego nie widzę już u nas: jakaś radość bycia razem, jakaś inicjacja, jakieś "kultywowanie", trudno mi określić co konkretnie, chyba właśnie to jest świętowanie. Wielokrotnie widziałem na twarzach chłopców, grzebiących patykiem w pękniętej owczej czaszce czy wypalonym oczodole, to samo co widzę, gdy ojciec wsadza brzdąca za kierownicę, albo pozwala zapalić ognisko. Ale jednak to nie jest to samo, bo w kierownicy czy ogniu nie ma tej tajemnicy, rytuału śmierci, pierwotnego instynktu myśliwego, i jakiegoś znaku jedności ze społecznością. Czy my, w ramach świątecznego rytuału, stojąc w kolejce po dzwonka karpia w supermarkecie i smażąc go potem na patelni teflonowej czujemy te same emocje co ONI? Z wydm zrezygnowałem, ruszyłem na miasto.

punkt obróbki termicznej (zgodny oczywiście z normą Euro-ISO)

punkt skupu skór (oczywiście obowiązkowe kafle do wysokości 175 cm)

ta rozmowa trwała ze trzy minuty, były emocje i był konsensus, głowa wróciła do ognia

półprodukty

I tak stałem w siwym, gryzącym dymie, patrzyłem na tych mężczyzn i trochę im zazdrościłem tego bycia razem. Tego palenia głów i tych słów żony: "jak pięknie opaliłeś główkę", i klaszczących dzieciaków, bo będą mogły patrzyć jak się głowa gotuje (a domyślam się, że czekają na wyciągnięcie mózgu). Bo może przynieść dzwonka karpia z supermarketu to już w dzisiejszych czasach wyczyn, bo może i widzę radość dzieciaka jak mu dam ość do straszenia mamy, ale jakoś u nas nie widzę mężczyzn w bramach łamiących się opłatkiem i kielichem wódki, jakoś nie widzę, a byli przecież niedawno i właśnie to było swoiste "kultywowanie".

Na środku ulic i deptaków paleniska

tak, na pierwszym planie pieką się głowy

Powietrze się oczyściło, ogniska dogasły, ja włóczyłem sie po murach fotografując architekturę bez zbędnych przechodniów, miasto znowu zamarło. Około 15.00 wybrałem się ponownie na stare miasto, żeby opstrykać "ten syf". Polazłem w te same miejsca, szukać zbroczonych krwią rynsztoków, rozrzuconych palenisk, resztek głów, może znaleźć jakiegoś roga na pamiątkę. NIC, łaziłem coraz bardziej zdezorientowany. NIC. Nie znalazłem ani śladu po tym wszystkim co widziałem. Wszystko zostało wysprzątane, wyszorowane i umyte, każda klepka chodnika, każdy kawałeczek asfaltu. Czyściutko. Jedyne co udało mi się znaleźć to mała kropelka krwi...

ps. pierwotnie ilustracją miały być trzy dobre zdjęcia, ale w tym wypadku chyba "więcej" opisuje "lepiej"...

Pieniny: może jednak nie było tak źle

2012-01-07T03:10:00.000-08:00

No to jeszcze jedna wspominka po wyjazdach międzyświątecznych, z czterech dni mgły i deszczu miałem jednak pięć godzin miłej pogody. Enjoy.

ps. mam wrażenie, że jednak opanował mnie demon landszaftu...

Trzy Korony, ta biała soczewkowata chmurka to Babia Góra

coś tam w Tatrach Zachodnich

z Wysokich Skałek

Łomnica i Gerlach

Beskid Niski za mgłą

2012-01-03T11:00:00.000-08:00

Wybrałem się na tradycyjne kolebotanie po górach w okresie międzyświątecznym. Po czterech dniach brodzenia we mgle, deszczu, rozmokłej ściółce i błocie, zgniciu namiotu i rozwarstwieniu butów i goreteksa, przywiozłem to co najcenniejsze: 12 zdjęć, z których część umieszczam tutaj. Mam nadzieję, że mgłę wyraźnie widać...

MAROKO cz. 4

2011-12-19T13:35:00.000-08:00

Dzisiaj tylko oglądanie...

roboty też się mylą

2011-12-19T13:28:00.000-08:00

Literatura reklam Googla daje mi sporo do myślenia:

dlaczego na moim monitorku nie wyświetlają się reklamy pończoszek,
ani, ciasteczek, ani czekoladek, ani piwka, ani ani perfum, ani Biedronki, ani imprez we Wro ani książek, ani nic, a na ekranie małżonki owszem,
dlaczego mój blog nie jest pozycjonowany jako zdjęcia piękne artystyczne, ani superartystyczne, ani wypas artystyczne ani nic, mimo, że wyraźnie robotom piszę jak mają interpretować zdjęcia?
ostatnio doradzałem koleżance jaką lampę ma kupić (Samsung do aparatu NX 100) i co mam na ekraniku? Reklamę kamerki Samsunga, albo aparacik NX200 przypadek?

Czasami jednak pojawiają się reklamy Chinesedating (ciekawe czemu i co to ma ze mną wspólnego?) ale ostatnio roboty Googla chyba się na mnie uwzięły, takie oto reklamy mam na ekraniku:

Mam wrażenie że chodzi o jedzenie, ale tak czy inaczej mój blog jest pozycjonowany na właściwym rynku: rynku 1 mld odbiorców ;-)

ogłoszenie niepłatne

2011-12-16T00:51:00.000-08:00

http://www.pani-halinka.pl/

FOTOPLASTYKON: Tożsamość

2011-12-10T09:42:00.000-08:00

Nad pewnym zdjęciem spędziłem godziny, przyglądając się mu i poszukując rozwiązania zagadki. Jest mi szczególnie bliskie, bo jest niepozornym, niemym zwornikiem dwóch odrębnych epok, losów dwóch odrębnych rodzin i w pewnym sensie (choć to zabrzmi niezwykle patetycznie) narodów. Patrzenie na nie przysparza mi gęsiej skórki, jest w nim też zagadka, której nie mam odwagi podjąć. A jednak, od czasu do czasu, żeby sobie o niej przypomnieć, podpatruję twarze. Historia zdjęcia chyba jest tak samo smutna, jak historia ludzi, którzy na nim są utrwaleni i tych, którzy (niecałkiem świadomie) z nim żyli...

Jakiś dłuższy czas temu moja 80-cio letnia Babcia dała mi dość kłopotliwy prezent: obrazek "Pana Jezusa" oprawiony w starą, niepozorną, czarną ramkę mówiąc -Chcę byś to zatrzymał-. Wiadomo co myśli sobie przeciętny, nowoczesny, w miarę młody człowiek wkraczający w życie jak dostaje "Pana Jezuska" na drogę, wyciętego z jakiejś starej gazety, ale nie ja!!! ;-) Prezent przyjąłem z godnością i powagą (razem ze stówką w łapę) i ... rzuciłem obrazek w kąt gdzieś w przepastnych czeluściach strychu domu. Lecz wróciłem do obrazka Jezuska, nie z wyrzutów sumienia, ale w poszukiwaniu jakiejś starej ramki, pasującej do nowego nabytku, jaki poczyniłem na nieodżałowanych Niskich Łąkach. Znalazł się, wziąłem obrazek i po dokładnej inspekcji, zauważyłem, że na ramce są z tyłu przyklejone stare gazety: NIEMIECKIE!!!!. Coś mnie połechtało w żołądku, tył obrazu był wycięty nieporadnie z ramy, a całość sklecona kilkoma gwoździkami. Usunąłem gwoździki, a pod obrazkiem Jezusa było TO zdjęcie. Dokładnie je obejrzałem, pieczątka zakładu fotograficznego Striegau (Strzegom).

zdjęcie jest bardzo duże, kliknij i szukaj (wciśnij F11)

Nie wiem czy słyszeliście o słynnych pociągach, którymi ludzie z Kresów jechali na ziemie obiecane, w jednym z takich transportów przyjechali moi dziadkowie. Pociąg wyruszył ze Stanisławowa. Moi Dziadkowie po perypetiach wojennych dosiedli się (muszę dopytać gdzie) do składu gdzieś w wyzwolonej przez Rosjan Polsce. Dołączyli do swoich Wujków i dojechali wspólnie do stacji Wrocław Brochów (wujkowie jechali 2 miesiące). Babcia dobrze pamięta powojenny Wrocław, a jej opis jest dla mnie wstrząsający. Po miesiącu postoju na Brochowie, dotarli do Strzegomia (to ta stacyjka z niektórych moich zdjęć). W 1945 lub 46 (muszę dopytać) w chwili, gdy rozładowywano polski skład, na tej samej stacji do innego składu wsiadali nieliczni już wtedy Niemcy, którzy opuszczali na zawsze te ziemie. Dziś wmawia się nam, że to jakaś abstrakcyjna czarnobiała "historia" a ja ją jakoś mocno czuję. Moi dziadkowie, jako nastolatkowie opuścili swoje domy pod Zofiówką (Kołomyja) w województwie Stanisławowskim (ta sama Zofiówka co w filmie "Wszystko jest Iluminacją"). Na piecach gotował się obiad, gdy Ukraińcy już palili te domy.

Wprowadzili się do Wsi Ullersdoef numer 37, na piecu stał psujący się już od kilku dni obiad, pozostało kilka pustych szaf, niektórych sprzętów, na ścianach jednak wisiały obrazki i nieliczne zdjęcia. Wieś zamieszkiwali jeszcze nieliczni Niemcy, których stopniowo, ubywało aż do lat 50-tych.

Kiedy powiedziałem Babci o swoim znalezisku, od razu wskazała mi te wszystkie fakty, pokazała gdzie obrazek wisiał (pokój "dziecięcy", jeśli można tak określić ten pokój, było tam sporo zabawek jak się wprowadzili). Jak stwierdziła, inne obrazki chyba się nie zachowały.

Temat potraktowałem jako abstrakcyjną ciekawostkę, ładnie sobie zdjęcie oprawiłem (w oryginalne ramki, przywróciłem właściwe miejsce w pokoju nad kaloryferem). I historia byłaby skończona, gdyby nie to, że myszkując ze dwa lata temu między ostatnimi gratami, śmieciami i złomem na strychu, jakimś cudem znalazłem obrazek Anioła Stróża, który zawsze wisiał nad moim dziecinnym łóżkiem, gdy jeszcze mieszkaliśmy u dziadków. Modliłem się do niego jako dziecko, lecz potem się zawieruszył na długie lata. Ramka ładna z osobistym sentymentem, więc otworzyłem obrazek a pod wyciętym z gazety wizerunkiem aniołka znalazłem drugie identyczne jak TAMTO zdjęcie...

Zdjęcia były dwa, wisiały w dwóch pokoikach w chwili, jak dziadkowie się wprowadzali. Są identyczne, kropla w kroplę. Wykonano je najpewniej w okolicach roku 1925, na co wskazuje data artykułu w gazecie. Zdjęcia zostały zrobione najprawdopodobniej przed szkołą wiejską w Ullersdoef, identyczna brama co w tle fotografii wisiała przed szkołą jeszcze chyba do roku 1995, kiedy dawny budynek szkoły przejął prywatny właściciel. Na tej bramie wisiałem nie raz, mieszkałem trzy domy dalej, doskonale ją pamiętam...

I jest tutaj jeszcze jedna, mistyczna tajemnica, skoro te dwa identyczne zdjęcia wisiały w pokojach dziecięcych, to jest tutaj rodzeństwo na tych zdjęciach, mieszkało w tym samym domu i spało w tym samym pokoju co ja... i właśnie tej tajemnicy nie chcę podejmować, bo się zwyczajnie tym ludziom boję patrzeć w oczy.

Maroko 3. Tego nie kupisz w żadnym biurze (bo po co)

2011-12-04T11:55:00.000-08:00

No nie, tego się nie spodziewałem, ale po kolei. (wybaczcie że krótko, ale o górach pisać nie potrafię, wolę je oglądać...)

Po doczłapaniu się do schroniska, już całkiem po ciemku rozbiliśmy namioty, zjedliśmy kolację i spać. Koszt noclegu to 150 dirhamów w 10 osobowym pokoju, lodowatym i wilgotnym, na polskie to 60 pln, a więc drogo, za namiot (całość) płaciliśmy 10 dh = 4 pln, więc w obliczu globalnego kryzysu finansowego, wybór był prosty. Następnego dnia bojowe nastroje mocniejszej części ekipy (chcieli włazić na Tubkal) ostudziła postawa solidarności i zrozumienia wobec tych, co chcieli się aklimatyzować, zatem zamiast na 4100 weszliśmy w ramach aklimatyzacji na 3 850 a inni na 4 050 :-) to się nazywa aklimatyzacja. Ekipa, która polazła na mniejszy szczyt wygrała, bo okazało się, że pogoda właśnie się zaczęła załamywać. Z zachodu w oczach rosły jednolite, szare chmury które szybko zaczęły zasłaniać szczytu gór. My coś niecoś jeszcze widzieliśmy, tamci tonęli w śnieżycy i mgle.

Atlas na południe od głównego pasma

rzeczone 3 850 plus załamanie pogody w tle

zanim zmieniłem obiektyw już chmury przeleciały nad głowami

Kilkanaście minut na szczycie i złapała nas śnieżyca, więc nie odwlekając zmyliśmy się do schroniska (daleko nie było ;-). Właściwie niewiele się działo potem, cały wieczór dezynfekowaliśmy żołądki po tadżinie (takie danie narodowe, coś jak kotlet z ziemniakami i kapustą), który tadżinem nie był, gdyż było to mniej więcej (nawet więcej) to, co zostaje z rosołu "góralskiego": rozgotowane kości kurczaka, warzywa i ziemniaki.

Atak szczytowy na Tubkal (następnego dnia) w zasadzie opiszę następującymi słowy: odbył się w godzinach 7.30-11.00 zejście w grupach odbywało się w godzinach 13.00-16.00. Widoczność zero, wiatr 100km/h, temperatura ujemna, szczyt zdobyty.

tuż przed wyjściem na szczyt

tuż przed powrotem

Po zejściu pogoda się załamała na dobre, ze względu na śnieżycę, potężny wiatr wynegocjowaliśmy nocleg za 50 dirchamów (1/3 ceny), recepcjonista trzy razy liczył na kalkulatorze, że 11x50=550 bo tak się targowaliśmy, że nie mógł w to uwierzyć ;-), zmęczeni, szczęśliwi, lekko skacowani (wszystko wypiliśmy plus jeszcze "miejscowym" Słowakom obaliliśmy ich "slivke") poleźliśmy spać. Poranek wynagrodził uszczerbek finansowy za nocleg: proponuję w tym miejscu przerwać pisaninę i cieszyć się widokami.

po śnieżycy, to ma być "afrika dzika"?

Maroko 2: Góry

2011-11-27T00:50:00.000-08:00

Ech, teraz główny cel wyjazdu: góry. Wprawdzie prognozy były niekorzystne, gdyż trzeciego dnia od naszego przyjazdu, w górach miało być załamanie pogody, to jednak parliśmy do przodu. Tak szczerze powiedziawszy, to za bardzo nie wiedziałem co może oznaczać załamanie pogody w Afryce, a jako meteorolog amator kataklizmu się nie spodziewałem, jednak miałem przed oczami mapy prognoz, zwłaszcza prędkości wiatru, które wskazywały, że w piątek zacznie wiać ostro, co na 4 tysiącach oznaczało jedno: 100 km/h. Ale w końcu to Afryka więc co, najwyżej ciepła bryza znad oceanu ;-).

Dojazd na miejsce był szybki, w Marakeszu stanęliśmy na placu przed bramą do medyny i tradycyjnie, nie robiąc specjalnie zamieszana, czekaliśmy na jakiegoś naganiacza. Pojawił się po trzech minutach, ustaliliśmy cenę (dość wysoką ale chyba nie złodziejską), małe zakupy i ruszyliśmy. Miasto ginęło z tyłu, otwierały się puste, kamieniste równiny, na których tu i ówdzie jakieś krzuny lub większa osada. Czasem zamajaczył w oddali wielbłąd, czasem zamajaczyli chłopcy z tyłu (kierowca raczył nas decybelami z trzeszczących głośników). Jakoś się jechało, spokojnie, nawet chwilami dostojnie, generalnie Marokańczycy nie spieszą się za kierownicą, jadą sobie 6-70 km/h, nie to co w Gruzji czy Rosji, akurat bardzo mi to odpowiada. Góry rosły w oczach.

Tak szczerze powiedziawszy to nie wiem czego się miałem spodziewać, bo Atlas był dla mnie jednym z kilku wymarzonych miejsc, gdzie planowałem się udać jeszcze w podstawówce. Karpaty, Bajkał, Kaukaz zrealizowałem, jeszcze został biegun północny, Kilimanjaro, Góry Smocze (tylko dlatego mi się podobały, że miały ciekawa nazwę, akurat w podręczniku geografii dla klasy ósmej nie było do tematu ilustracji) Himalaje i Patagonia. Po tym wszystkim zacznę realizować marzenia z liceum ;-). 4 tysiące metrów w Kaukazie czy w Alpach wygląda imponująco. A tutaj małe rozczarowanko, jak się dojeżdża busem do wysokości 3 tysięcy, to szczyty są niewiele większe niż Śnieżka czy Babia Góra z Zawoi, tyle że kamieniste, przewyższenia na podobnym poziomie, Mam wrażenie, że Tatry z Gąsienicowej lub Czerwonej Ławki są bardziej imponujące, ale dawno nie byłem w Tatrach... Tych 3 tysięcy w każdym razie nie widać, ale czuć jak cholera.

Stojąc na wiejskiej uliczce, przysłuchując się rozgardiaszowi miejsca, wypatrywałem czterotysięczników, powoli docierało do mnie, że zawodzi percepcja, że nie widać lodowców, śniegu, tylko szarobrunatne skały, że łudzi mnie błękit nieba i łudzi temperatura. Pierwsze kroki w górę jednak szybko rozwiały poczucie zawodu. Dolina, jest wspaniała, a jeszcze wspanialsi ludzie i ich domy.

Muły, służą do wwożenia turystom bagaży oraz do wwożenia turystów, są raczej tanie i wszyscy się dziwili, po co my wnosimy wory na plecach, nie potrafiłem wytłumaczyć co oznacza "dla idei".

Cała ta dolina to przecięta korytem rzeki morena czołowa (albo denna) dawnego lodowca, teraz dopiero zacząłem sobie uświadamiać gdzie jestem i jak tutaj żyją ludzie. Na każdym kroku spotyka się domki poprzyklejane do eratyków, coś się obsuwa, coś się sypie. Jednak dopiero wyjście ponad poziom dna doliny odsłonił rzecz wspaniałą: na morenie czołowej (tak mi to przynajmniej wygląda) rozłożyło się właściwie miasteczko tętniące życiem. Ludzie jak małe mróweczki chodzą to tu to tam, dzieciary biegają, ktoś nawołuje (jakiś osioł chyba). Miło się to obserwowało z drugiego końca doliny. Aż trudno uwierzyć, że to wszystko nie zsuwa się w stromą przepaść.

bardzo piękne i artystyczne zdjęcie (piszę te słowa, bo roboty google przeszukują mi bloga a liczę, że zostanę zaliczony do grona bardzo pięknych i artystycznych zdjęć) :-p.

Zlustrowałem wszystkie foty, przeszperałem w pamięci: nie zauważyłem w tej wiosce żadnych drutów elektrycznych, czyżby mieli instalację podziemną, to i kanalizacja gdzieś się kryje? :-)

Flisiu (uczestnik wyprawy), zobaczywszy tą fotę, zerknął na niebo i skwitował ze zdziwieniem: to tutaj takie niebo jest?

Dość długa wspinaczka otworzyła kolejną ciekawostkę, ogromne rozlewisko (a raczej koryto), jakby zawieszone nad stromą i wąską doliną strumyczka. Wygląda to jak kamienne jezioro, i chyba kiedyś to było górskie jezioro, na jednym z następnych zdjęć (następny post?) będzie dokładnie widać skąd mnie naszło takie przypuszczenie.

Te ptaki to ani sępy (jak sądziliśmy gdy latały daleko) ani orły (jak już podleciały bliżej) ani nawet sokoły (jak już nad głową latały) tylko ptaki wyglądające mocno lekko przerośnięte szpaki lub kawki.

Droga pod górę była szeroka i wygodna, jak się dowiedziałem od mojej dentystki, zapalonej turystki, latem co 100 metrów stoi ktoś, kto chce Ci sprzedać cokolwiek, a owa aleja handlowa ciągnie się ponoć, aż pod schronisko (5-6 godzin marszu pod górę). Nawiasem mówiąc, to w czasie naszego podejścia paliło słoneczko aż miło, a od kamyczków bił przyjemny żarek, nie wyobrażam sobie jak można wtargać plecak na górę, powiedzmy w sierpniu, gdy temperatura w cieniu sięga 45 stopni... Muszę powiedzieć, że po około 3,5 godzinach podejścia zacząłem odczuwać jego uroki (a może uroki wysokości), zacząłem odczuwać, że droga się mi dłuży...

Mistyfikacja albo cud geologiczny, jedyny biały kamień w całym Atlasie a szukałem dokładnie (ten raczej pomalowany jest na biało). Swoją drogą bardzo malowniczy w zestawieniu z tym "kościółkiem". Zdjęcie bardzo piękne i artystyczne panie robocie ;-)

droga mi się dłuży............

No i tutaj widać jak się zmienia percepcja w górach, wymarsz był spod tamtej dalekiej góry (widać nawet drogę wiodącą do wiochy, z której wyszliśmy)

słońce zachodzi a droga się dłuży, dłuży dłuży ..........................................................................

to jeszcze nie koniec gór, do następnego odcinka!

Maroko cz. 1: niezbyt subtelny opis wyprawy

2011-11-19T09:16:00.000-08:00

Wybaczcie, że tak długo kazałem czekać na pierwszego posta o Maroku, musiałem przez dwa tygodnie pozamiatać sprawy pod dywan, lecz teraz mogę się zrelaksować pisaniną ;-). Nie jestem pierwszym Polakiem w Maroku, więc wieść o tym kraju dotarła do mnie znacznie wcześniej niż narodził się plan podróży. Nie badałem w zasadzie prawdziwości njusów, więc szybko utrwalił mi się obraz kraju zasyfionego, pełnego naciągaczy, gdzie Staphylococcus aureus, Reoviridae wszelkiej maści, nie wspominając dysenteri czającej się na każdym kroku, które wszystkie razem tym bardziej niebezpieczne, że chowają się za burkami lub za ciemnymi splotami zasłon zaplutych knajp. Zaopatrzony zatem we wszelkiego typu medykamenty profilaktyki układu pokarmowego (doliczając w to litr krupnika) ruszyłem z grupką indywiduów ku przygodzie.

Może nie opiszę tego, że w samolocie rozkręciła się miła imprezka, rzekłbyś czytelniku "dziecięce baraszkowanie", z wykorzystaniem środków profilaktyki żołądka, zakończona atakiem śmiechu przed marokańskim celnikiem. Ale wróćmy do rozważań: pierwszy dzień uświadomił mi dwie ważne rzeczy z kategorii cywilizacyjnej: po pierwsze rasa ludzka nie zginie, po drugie nie dotyczy to Europejczyków (co zasadniczo mnie cieszy, gdyż europejczykiem się nie czuję, a już na pewno nie EUropejczykiem). Krótki, kilkudniowy pobyt był przebogaty w doświadczenia i obserwacje, więc , jeśli pozwolicie, przedstawię je w odcinkach dzieląc na pojedyncze „tematy”.

dwa, trzy, cztery kółka, dwie, trzy, cztery nogi czyli rzecz o przemieszczaniu

Z natury rzeczy, wysiadając gdzieś na dworcu, lotnisku czy przystanku, rzucam się w specyficzny rytm lokalnej społeczności: na wschodzie jest jakby wolniej, bez pośpiechu, tutaj... ech, młyn i ul, taki, że konieczne jest lekkie opędzenie się od natrętów i złapanie oddechu... przed głębokim nurkiem w męty (dosłownie) głębin marokańskiej rzeczywistości.

Postój taksówek obok lotniska w Agadirze, tylko Merce w kolorze kości słoniowej, skórzane tapicerki, wypasione wnętrza, samochody jeszcze z lat prosperity (70-te) wszystko w doskonałym stanie, muzeum albo lepiej skansen, czy Mercedes czuje dumę?

Tuż po wyjściu z lotniska napadła nas zgraja formalnych instytucji społeczno-ekonomicznych specyficznych dla Maroka: naganiacze. Początkowo nie mogłem zrozumieć tego zdumiewającego fenomenu (a powszechnego i chyba niezbędnego dla społeczności arabskich), bo po co mnie naganiać do taksówki, kiosku, knajpy, autobusu, dorożki, hotelu, grila, sracza, kawiarni, biura podróży, haszu... skoro sam tam mogę trafić. Dość powiedzieć, że w autobusach (zdezelowane, śmierdzące skorupy blaszane) zawsze jedzie jeden naganiacz, który wysiada przy idącej, siedzącej lub śpiącej przy drodze osobie, po czym rozpoczyna zachęcać, a potem negocjować cenę. To co tu opisuję wydarzyło naprawdę: idzie kobieta, zakutana w tradycyjny ubiór, w kierunku przeciwnym do kierunku poruszania się autobusu. Autobus się zatrzymuje, wysiada naganiacz i rozpoczyna się: ona wyraźnie nie jest zainteresowana, potem przecząco macha rękami, potem nawet próbuje się wyrwać, ale w pewnym momencie zaczyna się interesować, w końcu wsiada do autobusu i płaci za przejazd, siedzimy wmurowani. Autobus zmienia kierunek jazdy, jedzie bocznymi uliczkami, podjeżdża gdzieś w pipidówę, kobieta wysiada, pasażerowie nie protestują, wszyscy są zadowoleni, czas płynie.

Podróże autobusami są bardzo spokojne, 100 kilometrów około 2,5-3 godziny jazdy, bez pośpiechu oczywiście; przewozi się w przestrzeni bagażowej wszystko, obok tej oryginalnej walizki w kształcie żywej owcy ( i obok skutera) spoczną za chwilę nasze plecaki, lokalsi najczęściej przewożą w podręcznych woreczkach wymiociny, produkowane naprędce w czasie jazdy

W zasadzie byłbym skłony sądzić, że naganiacz jest tym samym co u nas reklama, w istocie jest jednak o wiele lepszym wynalazkiem! Trzeba umiejętnie zeń korzystać: jeśli chcesz się gdzieś dostać (powiedzmy tak jak my do Agadiru) , stań ostentacyjnie na środku dworca udając, że nic cię tutaj nie interesuje lub najlepiej krzyknij powiedzmy „AGADIR!”. Dopadnie cię kilku naganiaczy, a ten, który przy tobie zostanie jako ostatni weźmie najniższą cenę za przejazd, zaprowadzi, ustawi na peronie, w razie potrzeby nawrzeszczy że się rozłazisz po sklepikach, wsadzi bagaż, doliczy koszt bagażu (ale dopiero jak będziesz już wygodnie siedzieć w autobusie: TARGUJ SIĘ!!!) pomacha na pożegnanie... Tego reklama nie potrafi. Tak samo wystarczy stanąć na targowisku, przed postojem taksówek, w dzielnicy restauracyjnej, itd. Zawsze ktoś się znajdzie, kto weźmie najmniej ze wszystkich i zaprowadzi za rękę. (nie miałem niestety poczucia, że umiejętnie korzystam z naganiaczy, zawsze czułem się orżnięty...)

podstawowa jednostka komunikacyjna w Medinie, ulice są zbyt wąskie na samochody, tylko skuter albo osioł dają radę. Poza tym tankować można przy każdej studni

już widać, że za tradycją czai się nowoczesność w dresiku, jak u nas...

Osiołki są popularne w różnych konfiguracjach. Jego znaczenie i zwinność wprawdzie tutaj nie są przedstawione w korzystnym świetle, jednak ich wartośc uwypukla się w wąskich uliczkach Marakeszu, gdzie między straganami (i półkami sklepów) śmigały jak strzała (taka ośla strzała).

Marokańczycy mają doskonale rozwinięty system komunikacji tradycyjnej: taksówkarz zagadnął gdzie jedziemy i dowiedział się, że nie chcemy taksówki (za droga) bo idziemy na dworzec autobusowy, krzyknął więc do jakiegoś człowieka przysypiającego pod palmą, ten do odległego taksówkarza, ten znowu do sklepikarza, kolejnego, jeszcze jednego i następnego... Zanim doszliśmy, wiadomość o naszym przybyciu już była na miejscu, czekał naganiacz który wiedział gdzie jedziemy, ilu nas jest i ile chcemy zapłacić (wygadaliśmy się przed taksówkarzem) WSPANIAŁE!!!!!!

początkowo sądziłem, że wielbłąd jest wyłącznie dla turystów (tutaj parking hotelowy) jednak jadąc przez półpustynne obszary gór północnego Atlasu widziałem liczne dromadery pasące się razem z kozami i owcami, może do czegoś się ich tam jeszcze używa?

No wreszcie, mój ulubiony środek transportu, niestety zauważyłem, że w Maroku rower jest raczej dla biedoty, więc w zasadzie poczułem się swojsko ze swoimi 150 euro w kieszeni

No i skutery, zdezelowane, posklejane, podrutowane, na każdym kroku gdzieś się naprawia skuter, co 100 metrów znajdziesz warsztat naprawy skutera. Wydaje mi się, że Marokańczyk i skuter są jak baca i owca, każdy ją ma, cokolwiek to znaczy ;-)

Oczywiście przemieszczając się gdziekolwiek trzeba się ostro licytować i targować, a nie popuszczać, bo wiadomo: co ja dziecku powiem gdy mój sym pojedzie do Maroka z dziewczyną? Że jest drogo bo ojciec przepłacał? NIGDY!!!! „Ju ar not from jurop, ju ar from SAHARA maj frend” to najpiękniejszy komplement jaki usłyszałem po długich i owocnych negocjacjach. Negocjatorzy wypali na koniec skręta z lokalnym produktem zielarskim, za dystrybucję którego sprzedawca siedział trzy miesiące w kiciu, bardzo chwaląc sobie pobyt ;-)

Podróżowanie, zwłaszcza na prowincji ma wiele oblicz, jednym z nich jest dostosowywanie ciężarówek na potrzeby podróżnych. To co widać jest dwupiętrowym (!!!!) pojazdem na którym wożeni są ludzie (na górze) zwierzęta (na dolnym pokładzie) albo ludzie i tu, i tu. Ekstremalnym widokiem była adaptacja samochodu typu PICKUP, na pojazd dwupokładowy. Strasznie to wyglądało nawet patrząc z boku, nie fotografowałem bo przykro mi było patrzeć na ludzi.

z początku mnie to śmieszyło, naliczyłem 6 albo 7-dmioro dzieci w samochodzie (zakładam, że bagażnik jednak jest pusty), plus mama i tata. Dzisiaj, jak patrzę na Lucka, już niezbyt jest to wesołe... Z perspektywy czasu mam pewność, że rozrodczość w UE jest rozumiana jedynie jako pojęcie z pogranicza biologi i demografii, ewidentnie dyskryminujące pary homoseksualne.

Mały słowniczek, którego nie znajdziesz w przewodnikach:

Łat is Jou Prajs maj friend -jestem skłonny dużo opuścić
half prajs maj friend- jeszcze dużo opuszczę
czip maj friend- lepiej tego ode mnie nie kupuj bo nie spuszczę a i tak cię orżnę
maj boss łil kil mi- możliwości negocjacyjne są juz mocno ograniczone, ale kup dwie rzeczy to jeszcze spuszczę
oryżinal ametist- „oryginalna” pamiątka zrobiona z soli kuchennej i nadmanganianu potasu (rozpuszczalna w wodzie)
oryżinal / kamel skin/ antik suwenir etc- oryginalna, masowa produkcja krajowa, z reguły z papieru imitującego inny materiał (również skórę w butach), kup za dowolną cenę a i tak cię orżnę,
first klas bus maj friend- śmierdząca skorupa z nieszczelnym układem wydechowym, zarzygana i jadąca około 30 km na godzinę, służąca masowej komunikacji na drogach bitych i asfaltowych. Bardzo dobrze pozwalająca sie zasymilować z lokalną społecznością.
weri gut, weri czip (o jedzeniu)- bardzo niedoprawione, bardzo drogie
friendli atmosfier hotel -omijaj z daleka, bo cena taka jak w hotelu w centrum Marakeszu, a będziesz spać na kafelkach na dachu (co jednak sobie chwaliłem, ze względu na zaduch wewnątrz hostelu)


Tutaj za to dość pocieszający widok, jak wspomniałem, skuter każdy powinien mieć, choćby skuter dostosowany (oczywiście zgodnie z normami UE) na potrzeby osób niepełnosprawnych ;-)

powoli, powoli idzie nowe...

pocztówka z wakacji MAROCCO

2011-11-10T10:47:00.000-08:00

No i wróciłem, obyło się bez zatruć, ale za to mam zapalenie zatok. Zapraszam (wkrótce) na relację z wyprawy, a jest co wspominać: zamieć śnieżną w górach, nieprawdopodobnie fotogeniczne rytuały Wielkiego Święta jak go lokalsi nazywali, architektura średniowiecznych miast, cały ten rozgardiasz targowy i ogólnie ludzi radzących sobie z biedą wspaniale. A teraz mały landszafcik (modelce nie płaciłem za pozowanie.

na szybko

2011-10-31T02:50:00.000-07:00

siedzę na plecaku i czekam na wyjazd, w międzyczasie fotki z ostatniej sesji ślubnej, jesteśmy ciągle w temacie lewitacji...

LEWITACJA czyli nie przesadzaj z efektami

2011-10-24T11:11:00.000-07:00

Na potrzeby sesji poślubnej chciałem opracować i przećwiczyć pewien efekt fotograficzny (żeby nie powiedzieć fotoszopowy), który chciałem wykorzystać właśnie na plenerze. Chcąc sfotografować lewitującego diabła opracowałem sobie na szybko metodę uzyskania czegoś podobnego i... okazało się, że nie jest to takie proste! Oczywiście mogłem sobie do tła dokleić obiekt i gotowe, jednak taka operacja z pewnością powoduje to, że kształt pikseli, rozkład tonalny i inne elementy w obu połączonych warstwach zwyczajnie się nie zgadzają. A przecież klientela będzie powiększać, przyglądać się i ... opinię łatwo sobie zszargać nieprzemyślanym gadżeciarstwem. Zależało mi na tym, aby i obiekt i tło, i efekt lewitacji były uchwycone jednym naciśnięciem spustu migawki a oglądający zawsze zadawał sobie pytanie: jak on to zrobił... Oto co wyszło:

marzenie każdego mężczyzny: lewitująca nad ugorem małżonka

wariant bardziej dynamiczny

Technicznie cała operacja jest bezproblemowa, maska, stempel CTRL+C i wszystko daje się uzyskać, jednak na przeszkodzie stoi mózg, co gorsza nie mój! WASZ! Fota jest tak mało realna, że wydaje się, że albo Ania jest perfidnie wklejona do widoczka (nie wydaje się wam, że jakaś jest zbyt ostra na krawędziach?) a już na pewno jakaś zbyt jasna i niepasująca (być może zrobiłem błąd dopalając lampą....) Nie ma znaczenia, że jej własny cień kładzie się w kadrze. Czyli wytłumaczyliście sobie: tandetne wklejanie: tylko fotoszop. A co z tym zdjęciem: (UWAGA PATRZCIE NA NIE OKOŁO 20 sekund)

Tak samo mało realne jak poprzednie, mimo, że odjąłem nieco głębi ostrości. No to zobaczcie następną fotę (zdradzam warsztat i tzw. tajemnicę zawodową, jak nic samozwańcy wywalą mnie z cechu, ale w końcu po coś to czytacie!). Ania perfidnie stoi na drabince, a ja jeszcze perfidniej tą drabinkę wymaskowałem. Ale to nic, teraz nawet drabinka jest nierealna, jakby dalej, jakby wklejona, nieprawdaż?

Na dole zdjęcie jest jak najbardziej realne, to jest jpeg z RAW'a, zupełnie nie ma się czego doczepić, a na pewno nie tego, że coś zostało wklejone. NIE INGEROWAŁEM W OBRAZ, wszystko w normie (nawet jakieś głupie to zdjęcie się wydaje). Ale sami widzicie, że coś jest nie tak, że coś wklejone. No to popastwię się nad Waszymi umysłami: czy Ania przysłania od słońca oczy czy pokazuje "puknij się w głowę"? PERCEPCJA.

Zrobiłem sesję poślubną i efekt lewitacji wyszedł wspaniale... tylko, że go nie widać!!! Model zawsze na czymś stoi, choćby to była odległa o kilkanaście metrów siatka cienka na milimetr, rożek płaszcza czy nawet pogięta puszka po piwie.

To teraz konstatacja bardziej ogólna niż tylko efekt lewitacji. Często się ostatnio przekonuję, że ludzie mają obraz fotografii, żeby trafnie to ująć: "jakby robionej z małpy". Przerysowanej, przepalonej, z ostrością tu i taaaaaaaaaaaaaam. Jednym słowem takiej, do jakiej przywykli kupując przysłowiowe "małpki", a prawdziwemu artyście na chleb nie wystarcza, bo mu "wizji" nie akceptują ;-)

ps. gdzieś do połowy listopada "prawdziwy artysta" będzie musiał wstrzymać posty, wybieram się na wyjazd gdzie będę zbierać materiały do dalszych publikacji, a Was zostawiam z zimnym listopadem :-p

dzieciaki

2011-10-20T00:47:00.000-07:00

no, a myślałem, że one nic z życia nie rozumieją... ;-)

Jarosław (nomen omen)

2011-10-14T03:52:00.000-07:00

Nie wiem czy przypadkiem nie ocieram się ze swoimi zdjęciami o produkcję masową (czytaj tandetę), ale przy okazji pobytu w Jarosławiu próbowałem trochę kompozycji z "człowiekami". Chodząc po ulicach miasteczka nie mogłem się nadziwić tym, jak bardzo różni się życie takich miejsc od życia wielkomiejskiego (in plus). Mam wrażenie, że my, mieszczuchy zamknęliśmy się całkowicie w swoich mieszkaniach. Tutaj życie toczy się na zewnątrz, na przystankach, na progach kamienic, na chodnikach, w sklepikach i w podwórkach. I chociaż ewidentnie widać jakieś specyficzne "zawieszenie", rzucają się w oczy zwykłe społeczne problemy, to przechadzając się uliczkami miałem wrażenie, jakbym uczestniczył w specyficznym rodzinnym rytuale, tak mi obecnie obcym. Ludzie chodzą od jednej gromadki do drugiej i się witają, dyskutują, wszyscy wszystkich znają. Coś podobnego widuję na wschodzie i bardzo mi to odpowiada.

Pocztówka z wakacji (mocno przestarzała)

2011-10-09T05:04:00.000-07:00

Szperając po swoich rupieciach fotograficznych, jak zwykle znajduję coś ciekawego: tym razem błona fotograficzna, FUJI Velvia 100 (kto dziś pamięta o tej firmie...) pociąłem, wsadziłem w ramki, zeskanowałem. Z tego co pamiętam, to wszystke te foty robiłem na pełnej dziurze Canonem FD 50 1.4 i Vivitarem FD 135 2.8. Oczywiście mały obrazek, który dzisiaj nosi pneumonologiczną nazwę: pełnej klaty. Dokładna inspekcja slajdów wykazała, że zdjęcia są... nieostre, zwyczajnie: jakoś rozmyte, nie widać tego jednak na rzutniku, tutaj też jakoś tego nie zauważam.

Porównajcie foty z poprzedniego posta, tam niektóre były robione tym samym obiektywem (Vivitar 135 2,8 z mocowaniem M42). Gdzież ta głębia, gdzie ten klimat? Zaczynam mieć marzenie gruźlika: PEŁNA KLATA!!! Poza tym zaczyna mi się rujnować potrzeba ostrości żyletkowej w fotografii cyfrowej ;-)

Zatem spóźniona (wtedy jeszcze nie było Blogspota) pocztówka z Czarnogóry, ach ta głębia ostrości...

Vivitar 135

Canon FD 50 1,4

Canon

Canon, ciekawy efekt solaryzacji (chyba) ma błonie

Canon

Vivitar, nie mam pojęcia jak z odległości 200 metrów uzyskałem taką głębię...

2011-10-07T12:06:00.000-07:00

Jak każdemu zapalonemu fotomamatorowi zdarza mi się wziąć jakieś małe zlecenie ;-). Oprócz ciężkiej dość pracy (pracę ślubną odsypiam z reguły dwa dni) zawsze zostają jakieś ulubione kadry. Rozpoczynam niniejszym ciąg publikacji (jak to mądrze brzmi) traktujących o... ludziach, w tej dość rzadkiej chwili.

Uszczknę odrobiny warsztatu: na ślubach nie polecam tego sposobu, bo może się okazać, że zostaniemy z niczym. Fota została zrobiona na długim naświetlaniu (1/4 sek) w świetle dziennym z lampą błyskową. Zależało mi na dynamice i poruszonym kadrze. Nie wdając się w szczegóły walnąłem to zdjęcie (w serii kilku) z biodra, nie widząc co się dzieje w kadrze.

Volovskie Vrchy w kolorku

2011-10-02T11:37:00.000-07:00

No to kontynuujemy wspomnienia z wakacyjnej wyprawy w Volovskie Vrchy. Oglądając te zdjęcia uświadomiłem sobie, że w środku sezonu nie spotkałem w tamtejszych górach żadnego turysty. Owszem drwale, Cyganie i kilku pasterzy w masywie Bukovca. Szlaki turystyczne zanikające w trawie, kiepskie oznaczenia i zero infrastruktury, bardzo to lubię.

Ze Skaliska

Jedyna naturalna łąka w głównym paśmie

wspominałem o wyrębach?

tutaj i dalej widok z pasma Bukovca, bardzo uroczo...

Zawadka i Spisz

Fotoplastykon

2011-09-26T12:37:00.000-07:00

Pozornie post nie w temacie fotografii ale jednak... wybaczcie pokraczny acz dość osobisty wywód.

Bardzo ubolewam nad zlikwidowanymi wrocławskimi „Niskimi Łąkami”, pchlim targu w absurdalnej scenerii. Na to targowisko łaziłem częściej żeby posiedzieć i popatrzyć na ludzi i graty, niż żeby cokolwiek kupić. Przy piwie wysłuchiwało się kapeli cygańskiej, chłonęło zapach palonego na grilach mięsa i bełkot niewyspanych, otyłych handlarzy zajadających karkówkę z ziemniakami. W zasadzie wszyscy się znali, wiadomo gdzie, kto, czym handlował, a łaziło się, żeby połazić. Egzotyka tego miejsca była stała, jednak czasami zdarzały się sytuacje jakby nierealne, przynajmniej ja uwierzyć nie mogłem w to co widzę.

Jesień, dość wczesny, deszczowy poranek, jak zwykle sennie jeszcze na placu o tej porze. Wybrałem się wcześnie, żeby upatrzyć coś ciekawego zanim zwalą się tłumy po śniadaniu i porannej mszy. W oddali dostrzegłem zupełnie nowych handlarzy, z ciężarówki wysadzali drewniane skrzynie, jacyś pośpieszni i „inni”. Skrzynie były drewniane, wyglądały na stare, na części były niemieckie odręczne napisy ołówkiem, część otwarta, część zabita gwoździami. Oczywiście podszedłem sądząc, że sprzedają właśnie te skrzynie (akurat potrzebne było coś stylowego na buty). Ale pytanie o cenę potraktowali jako pomyłkę i odpowiedzieli, że skrzynie sprzedadzą na końcu o ile nie porąbią. Mocno zdziwiłem się, gdy zobaczyłem co jest w środku: pozawijane w niemieckojęzyczne (czcionka neogotycka, więc jeszcze przed 1941 rokiem) bibeloty i pamiątki: naczynia, kryształy, pudełeczka z biżuterią, obrazy zdjęcia i inne. Nawet znalazłem małą puderniczkę, w której znajdował się do połowy zużyty puder. Dreszcz mnie przebiegł na myśl (którą początkowo odrzucałem), że to wszystko jest oryginalną pamiątką tamtych czasów. Rok 1941, to szczyt ofensywy niemieckiej (wybaczcie wtręt polityczny: piszę celowo NIEMIECKIEJ, nie jestem durniem poprawności politycznej, nie było narodu nazistowskiego), dlaczego ktoś już wtedy (albo jeszcze wcześniej) pakował swoje pamiątki w skrzynie, nawet tak osobiste jak puderniczka? Najwidoczniej bez pośpiechu, skrzynie dokładnie opisane, wszystko zawinięte w gazety, więc może to osiedleńcy na nowe zdobyczne ziemie, a w późniejszej zawierusze te skrzynie gdzieś się oddzieliły od rodziny? Wziąłem do ręki pierwszy lepszy obraz: olej 30x40 z ramą, jakaś scenka wiejska, sygnowany datą 1893. Za ile? za pięć dych... ZDĘBIAŁEM

Nie wiedziałem co mam robić, uświadomiłem sobie, że to mogą być jakieś pamiątki z obrobionej nieruchomości, albo znalezisko z jakiegoś strychu, chciałem zadzwonić na policję, zapomniałem ze sobą telefonu, popatrzyłem na wszystko jeszcze raz, pobiegłem do bankomatu...

Rozpadało się na dobre, z dwoma stówami pobiegłem do tych ludzi. To co zobaczyłem było straszne, tłum ludzi wyrywających sobie „towar”, wszystko leży w brei błota, papierów i plastikowych kubków po piwie. Ludzie w amoku nawet nie patrzą co robią, depczą po obrazach, jakichś staromodnych sukniach i zasłonach... stałem z boku, nie mogłem na to patrzeć. Oddając sprawiedliwość i ja pobiegłem po pieniądze: żeby też "coś wyrwać"! Wstyd mi się zrobiło przed sobą i żal tego wszystkiego, stracone. Właśnie widziałem, jak tłum pożera może ostatnie strzępy pamięci o ludziach, których dzięki temu wszystkiemu można było jeszcze jakoś utrwalić, zachować. Gdzieś z boku, pod stertą papierów dostrzegłem stare fotografie, zadeptane już i mokre od deszczu. Ktoś kupił ramy (leżały też "rewersy" opraw) a zdjęcia zostawił. Kupiłem cztery, które robiły na mnie największe wrażenie, za pięć dych, więcej kupić nie zdążyłem bo jakiś koleś chwycił resztę, (chyba dwadzieścia sztuk, wielkoformatowych stykówek-portretów) płacąc z miejsca dwie stówy. Tuż obok leżały zdewastowane albumy ze zdjęciami, jeden z nich to stykówki, portrety ludzi z jakiegoś zakładu fotograficznego (każdy sygnowany datą, podpisem i nazwiskiem), inny to album rodzinny z odręcznymi dopiskami na pas partu. Leżało tego więcej, ale reszta to już tylko puste okładki w błocie. Każdy album zniszczony, część miała wyrywaną większość stron, na pozostałych stronach fotografie zostały wycięte nożem do papieru (niszcząc jednocześnie fotografię na odwrocie) to się nazywa chyba „handel detaliczny”.

Ta fotografia zdumiała mnie już za pierwszym spojrzeniem, za każdym razem wzrusza mnie i zasmuca. Jest piękna, pochodzi z roku 1910, stykówka wielkoformatowa. Oddanie detali, głębia ostrości, delikatne przejścia tonalne powodują, że oglądając ją mam wrażenie, że patrzę przez jakiś lekko zaparowany peryskop w przeszłość, jednocześnie wiem, że fotografia nie jest dla moich oczu. To jest intymny portret rodzinny. Na każdej twarzy widać jakieś specyficzne, odmienne uczucie. W centralnej części Pani Christiane Friedericke Bergett i Pan Friedrich Ottomar, właśnie obchodzą 50-lecie małżeństwa. Na drzewach nie ma liści, ale na trawie za płotem białe plamki, może mlecze? Jest więc najpewniej wczesna wiosna, ciepły silny wiatr rozwiewa włosy kobietom i dziewczynce na pierwszym planie, dlaczego panie nie mają kapeluszy (wiatr jednak), nie ma typowych nakryć zimowych. Na kolanach Biblia, w butonierce on ma te same kwiaty, które ona ma we włosach (jednak wiosna). Każda osoba ma przypiętą jakąś polną roślinkę, paprotki, kwiaty, bluszcz, konwalie i skrzyp. Jacyż oni wszyscy są do tej pary podobni, zwłaszcza dzieciaki. Na ostatnim planie elegancik uszczypnął Panią w pupę. Ma zadowoloną, zawadiacką minę, nikt go nie widzi bo stoi z tyłu, ,a jej poruszenie i udawane oburzenie zmieszane z uśmiechem uchwyciła błona, to co się dzieje zauważa jednak dziewczyna z prawej strony. Poruszona twarz. To chyba radosna rocznica, stroje z pewnością były barwne, zdobione eleganckimi dodatkami, ale na zdjęciu jakoś to pogrzebowo wygląda.

1910 rok, za cztery lata wybuchnie wojna, mężczyźni będą ginąć, statystycznie jeden z nich umrze, dwóch będzie kalekami, pozostali będą zabijać. Te dzieciaki... przecież jeśli przeżyją I wojnę światową, to w 39 roku będą służyć albo w korpusie medycznym, albo będą rodzić aryjskie dzieci, albo służyć w nazistowskiej armii. Statystycznie na 99 % chłopiec będzie w armii, będzie zabijał. Pozostali będą już wtedy starcami, następne złote gody. Statystycznie.

Ktoś stoi w drzwiach domu, ale pas partu zasłania całą postać. Nad drzwiami napis, jeszcze go nie rozszyfrowałem. Gdzie to zdjęcie mogło być zrobione? Chyba w Sudetach lub na Łużycach, Przed domem charakterystyczne granitowe płyty, które widywałem tylko na Przedgórzu, dwa schody u drzwi chyba też granitowe, wyraźnie widać ziarno. Wychowywałem się w takim domu, siedziałem na takich schodach, patrzyłem przez takie okna, babcia mówiła że to poniemieckie. Dociera do mnie to, że oni nie wiedzieli co będzie, ja też nie wiedziałem i ciągle nie wiem. Z tamtych lat zostają już tylko coraz mniej liczne sudeckie i łużyckie domy, pamiątki po tamtych ludziach.

Dzisiaj to zdjęcie wydaje mi się jakąś mimowolną diagnozą tamtych czasów. Niepokoi mnie myśl o naszych fotografiach.

Volovskie Vrchy czy jakoś tak...

2011-09-22T06:31:00.000-07:00

Niewiele mi zostało pasm do przejścia turystycznego na Słowacji, więc zacząłem krążyć po różnych pipidówkach i zapomnianych szlakach turystycznych. Padło na Volovskie Vrchy, które na googlu wyglądały dość interesująco. Po przejściu mam mieszane uczucia, gdyż wpadłem do jakiejś jamy głową w dół, zwichnąłem sobie palec serdeczny i poobdzierałem się przygnieciony plecakiem. Dziwne tym bardziej, że po spożyciu Krupnika zawsze zdolności nawigacyjne i sprawność fizyczna wzrastają mi o 50%. Strach pomyśleć, gdybym wpadł tam na trzeźwo.

Tutejsze góry to wielka plantacja drzew z konsekwencjami: ogromne połacie wyciętego w pień lasu (smutny apokaliptyczny widok) a gdzie indziej bezkresne połacie młodnika, z którego nic nie widać. Taki jest obraz pasma głównego, jest jednak pasmo Bukovca, och pięknie tam, połoniny, zapach krowiego łajna i masa kleszczy w zagajnikach ;-)

Tak więc wędrowałem sobie kilka dni od biwaku do biwaku, popijając lokalne piwko, obserwując życie cyganów (w tutejszych miejscowościach stanowią większość), ich sposób na zarobkowanie, błądziłem po wyrębach gdyż szlaki turystyczne zniknęły razem z całym lasem, a z całej tej przygody jak zwykle zostały mi zdjęcia. Teraz B&W następny post w kolorze.

Na szczycie SKALISKA nazwa chyba zasadna...

Tam w oddali to chyba Beskid Niski...

źle wspominam to drzewko z lewej , dojście do niego (3 km) zajęło mi 2 godziny

na paśmie Bukovca, 13 kilometrów łąk,

Czym fotografuję

2011-09-21T10:18:00.000-07:00

Okiem, rzekłbyś czytelniku ale jest jeszcze szkiełko.

Zamieściłem nowe kategorie w dziale PUBLIKACJE po prawej, można posty przefiltrować tak, aby zobaczyć czym fotografowałem ==>;

Krótka charakterystyka szklarni, która wcale nie jest żadnym powodem do pychy, zestaw budżetowy a nawet bezkosztowy

Canon EF 17-40 f 4.0 L
kocham, jest jak żona, na co dzień i od święta, ma swoje wady i może już nie najnowocześniejszy model ;-), ostry ale na brzegach lekko miękkawy, zalety powodują, że do końca życia (mam nadzieję)

Canon EF 85 f 1.8 (kocham)
szkiełko delikatnie himeryczne, zwłaszcza autofokus czasami nie trafia gdzie trzeba na mojej puszce (na innych bez zarzutu), jak trafi w punkt to efekt wspaniały, świetne rozmycia i bliki,

Vivitar 135 2.8

świetne szkło, ostre i pancerne (bardzo lubię na wyjazdy), nie szkoda poniewierać, moczyć, rzucać, i nosić w kieszeniach, można kupić świetną sztukę za stówkę, polecam wyłącznie model z podłużnie garbowanym pierścieniem (produkowany przez Tokinę chyba).

Pancolar 50 f 1.8 MC (stara wersja z drobnymi literkami)
wielki szacun dla tego słoika, powolne, klasyczne szkło, jest dla mnie jak dziadek, na spacerze przypominam sobie co tak na prawdę jest ważne w fotografii (czyli życiu)

Jupiter 9 85 f 2.0
trzymam ten obiektyw wyłącznie dla przyjemności patrzenia na niego, jest piekielnie niewygodny, ciężko nim ustawić ostrość, ogólnie nieergonomiczny. Zdjęcie robię nim mniej więcej raz na trzy miesiące, zawsze wttedy, gdy chcę uzyskać efekt akwareli, albo innej siakiejś impresji , skąpanych w słońcu leniwych krajobrazów albo kolory, których nie da się żadnym szkłem uzyskać. Wszystko dzięki temu, że szkło wyprodukowano w 1950 roku i nie ma żadnych powłok antyrefleksyjnych. Zresztą refleks tutaj nie jest potrzebny ;-)

CANON EF 45 f 1.0 USM IS L

żartuję, nie ma takiego szkła we wszechświecie, ale marzę o czymś podobnym nie od dziś, CANON!!!! Do roboty, za co wam płacę???

Szał PARy

2011-09-15T00:47:00.000-07:00

Dwa tygodnie temu miałem okazję uczestniczyć w erupcji oczekiwać setek anonimowych ludzi. Otóż do Wałbrzycha (gdzie gościłem przelotnie) miał przyjechać pociąg parowy o romantycznie brzmiącej nazwie "KILOF". Zabytkowy skład miała ciągnąć "Piękna Eliza" czy jakoś tam się nazywała ta lokomotywa. Zaczęło się oczywiście od spóźnienia 120 minut, bo nikt nie przewidział, że 15 wagonów nie uciągnie jedna parówka po wiaduktach Gór Sowich i Wałbrzyskich. Po drugie, Piękna Eliza się zepsuła, więc skład ciągnęły dwie inne lokomotywy, z przodu zwykły parowóz z powyginanymi rurami i mocno zardzewiały, a z tyłu zwykły spalinowóz, tyle, że produkcji radzieckiej.

Po co to piszę? Przez 120 minutach oczekiwania wzrosły niebotycznie, pociągiem mieli ponoć jechać VIPY, wagony miały błyszczeć w słońcu świetnością lat dwudziestych, a sama lokomotywa ma opinię cudu techniki i jedynej sztuki na świecie. Było na co czekać.

W pewnej chwili, po zapowiedzi przez słynne wałbrzyskie megafony, w oddali pojawiły się pogwizdywania i światła lokomotywy. Wjazdowi towarzyszył szał, ludzie krzyczeli, błyskały flesze, grała orkiestra, telewizja kręciła. Klimat imprezy szczerze powiedziawszy wspaniały (jeśli przyłożyć do całości odpowiednią miarę), jednak oczekiwania ludzi nie zostały najwyraźniej zaspokojone: wagony okazały się zwykłymi "przedziałkami" śmierdzącymi latryną i szybami z nalotem bordowym, vipów nie dało się dostrzec, z pociągu wysypała się natomiast masa podchmielonych i zmiętolonych podróżnych, na koniec okazało się, że lokomotywa parowa nie ciągnie a jest pchana, pali się pod kotłem tylko dla "picu".

W pewnej chwili na peron wjechał pociąg osobowy, śmierdzący i rozklekotany, w środku podróżni zdezorientowani i nawet lekko wystraszeni. Otóż cały tłum rzucił się... na poczciwego osobowczaka, robiło się setki zdjęć, pozowało przy napisie "kierunek Wro::ław", ludzie ustawiali się w pamiątkowych pozach, stałem zdębiały i mocno zdegustowany.

Po godzinie zabytkowy pociąg odjechał, ale udało mi się zrobić kilka miłych kadrów, które zamieszczam poniżej.

Oczekiwanie: słynna wałbrzyska sekcja szantowa

w wodnej atmosferze: Czarna Hańcza i Wigry

2011-09-08T10:49:00.000-07:00

A, jeszcze parę zdjęć ze spływu kajakowego, trochę landszafciarskie, ale dobrze oddają klimat wyprawy. Po spływie mam mieszane uczucia, może oczekiwania zbyt wygórowane. Jezioro Wigry i Czarna Hańcza jawiły mi się (na podstawie opisów przygód harcerskich w Świecie Młodych) jako kraina mistyczna, dzika, niedostępna i dziewicza. Być może kiedyś tak było ale dzisiaj... Coraz więcej "rezydencji" z wieżyczkami, hotele nad Kanałem Augustowskim. Jednak jest uroczo po sezonie, ledwie kilka osób spotkanych na szlaku, puste pola biwakowe, krzykliwe żurawie i inne żywiołstwo wijące się w trzcinach. Na trasie co około 500 metrów tablica, "pole biwakowe u [enter your name]". Jeśli podaż odzwierciedla popyt, to straszne co się dzieje tutaj w sezonie. Jeśli doliczyć, że na noclegu płaci się: 3 PLN za cumowanie kajaka, 6 za pole biwakowe, 6 za postawienie namiotu (od osoby), a przy tym wygód żadnych oprócz zejścia do rzeki to... Spotkałem jednak kilka miłych osób: pan na łódce, dyrektor krajowego zarządu wodnego, śluzowy (jakby z innej epoki, taki wodniacki uduchowiony Stachura), starsza pani sprzedająca w trzcinach jagodzianki za 3 zyle sztuka ;-).

I tyle, 6-dniowy szlak przemierzyłem w 2,5 dnia. 90 km spływu, rekord to 45 km w ciągu jednego dnia, wieczorem nie mogłem podnieść rąk hehe.

A!!! słyszeliście o Rospudzie i rezerwacie ciszy i całym tym bałaganie z obwodnicą Augustowa? Wycieczka motorówką (legalna) w dolinę Rospudy kosztuje 100 złotych dla 6 osób. Motorówki odpływają co 15 minut w godzinach 8.00-20.00. Zapraszamy!

pocztówka z wakacji

2011-08-30T04:25:00.000-07:00

W ostatnim czasie, byłem na najmniej fotogenicznej formie spędzania czasu: spływ kajakowy. Samo zajęcie jest pasjonujące i bardzo wymagające (o ile postawi się jakiś cel: 100 km w dwa i pół dnia, czy samotny spływ nocny), jednak ciągły widok szuwarów może spowodować wstręt do fotografowania ;-)

Niemniej jednak, w ulewnym deszczu, porobiłem kilka fotek, jedna z nich poniżej...

no nie mogłem się powstrzymać..

2011-08-12T12:13:00.000-07:00

...więc zamieszczam jeszcze jedną fotkę z ostatniej sesji, oczywiście czarno-białą ;-)

Mała ciekawostka związana z tym zdjęciem, zrobiłem ją manualnym obiektywem Pancolar Carl-Zeiss Jena (produkcja lata sześćdziesiąte XX w.) . Obiektyw wspaniale ostrzy chociaż poobijany na zewnątrz, ale jego wielką zaletą jest to, jak rysuje poza obszarem ostrości, miodzio ;-)

kolorek

2011-08-07T02:55:00.000-07:00

Przeglądałem zdjęcia i zauważyłem, że strasznie tutaj ponuro na tym blogu, szaro siakoś. Na dowód, że mam kolorową matrycę w aparacie, fotka z przygotowań do wieczoru panieńskiego (niestety na wieczorek mnie nie wpuściły):

" Musiałbyś z tortu wyskoczyć, ale brzuch będzie ci przeszkadzał"

po tych słowach spakowałem sprzęt i poszedłem na siłownę ;-)

landszafciarstwo

2011-08-02T13:01:00.000-07:00

Ostatnia pogoda nie nastraja optymistycznie, łażenie po plenerach też trochę przynudnawe. Wybrałem się jednak połazić po polach w deszczu, żeby w zrealizować najbardziej kiczowate zdjęcie jakie mi przyjdzie pod obiektyw, ale okazało się, że kicz ciężko zrobić w pustych, wykoszonych polach pszenno-buraczanych. Poza tym wyszło jak zwykle: geometrycznie i krajobrazowo. Żniwa przynoszą jakieś poczucie pustki i zamieranie przyrody, którego nie widać z perspektywy miasta, zostają tylko wysuszone kikuty i rozjeżdzone dróżki.

ps. kiczowatą fotę zrobiłem, ale wstydzę się zamieścić ;-)

Na Świebodzkim

2011-07-24T14:28:00.000-07:00

Po ostatnich fotkach z dworców i festynów przyszła kolej na oczywisty temat: Targ na "Świebodzkim". W dni robocze jeżdżą tędy pociągi towarowe (ale nie do samego dworca, a plac jest wymarły), na dworcu działa scena teatru, knajpa, klub gogo a pewnie i burdel, raz w tygodniu jednak roi się tutaj od ludzi maści i narodowości wszelakiej: od Bułgarów z fatałaszkami i Rosjan ze słodyczami i sprzętem metalowym, przedsiębiorczych Romów ze sprzętem elektro, dorabiających się od lat 90. polskich producentów mebli (generalnie wzornictwo im się od tamtych czasów nie zmieniło) po konających w krzakach meneli pijących denaturat i robiących wyprzedaż okolicznych śmietników. Po nieodżałowanych "Niskich łąkach" jest to niewielka namiastka jakiegoś marzenia o dobrobycie, ciekawe kiedy Ciocia Unia da pieniądze na rewitalizację i zostaną tylko tory po całym tym rozgardiaszu.

Wiem, że temat mocno oklepany przez miejscowych pstrykaczy, wiem że tysiące zdjęć, potraktowałem więc sprawę ćwiczenie, w myśl zasady: siedem zdjęć w tygodniu, sześć dobrych zdjęć w roku. Tym razem bardziej pochłonęło mnie szukanie siodełka rowerowego z lat 60. ubiegłego wieku (nie znalazłem), kawiarki elektrycznej z lat dwudziestych (znalazłem ale strasznie drogo cenili) wreszcie czegoś z napisem Breslau (nie ma już od dawna nic).

Zabawa w konkurencyjnej wsi

2011-07-18T13:34:00.000-07:00

W konkurencyjnej wsi to się dzieje, zrobili festyn unijny i pewnie poszaleli, przejazdem zrobiłem kilka fotek i pojechałem się wspinać na Pełcznicy ;-)

Dworce strzegomskie

2011-07-05T06:40:00.000-07:00

No to coś jeszcze w klimacie wakacyjnym: Stacja Strzegom Główny. Stacyjka jest dość dziwna, dzisiaj położona na rogatkach Strzegomia, w zasadzie w polach, powstała w 1856 roku a jeździły tutaj pociągi relacji: Strzegom-Jaworzyna Śląska, Strzegom-Jawor, Strzegom-Bolków Strzegom-Malczyce (moim zdaniem jedna z najpiękniejszych tras kolejowych w Polsce), już nieczynna, ostatni pociąg, jeszcze parowy odjechał w kierunku Bolkowa na początku lat 90. Większość sprzętów, na przykład uwieczniona na zdjęciu latarnia końca peronu mają 145 lat, nie są elektryczne a zasilane świecami, mają kominek dymny i podstawki na świece... Bardzo piękny XIX-wieczny świat

Sądecczyzna

2011-06-28T04:43:00.000-07:00

No cóż, planowałem na tym blogu uwieczniać swoje wspinaczkowe wyczyny, względnie wyprawowe przygody a wyszło jak to w życiu: zwyczajnie. Jakoś się tak układa, że mam czas i możliwości jedynie na małe wycieczki, z których tylko landszafty mi zostają. Spakowałem więc plecak i moknąc niemiłosiernie przez trzy dni w opadzie "konwekcyjnym,szkwalistym i przelotnym" (burze) łaziłem po Sądecczyźnie. Zamieszczam zatem kilka fotek krajobrazowych, żeby było w klimacie wakacyjnych wycieczek.

Unikam tłumów turystycznych więc raczej łażę poza szlakami, śpiąc po lasach i sadach o ile mnie ktos nie pogoni. Wyszedłem z Łącka uzbrojony w małą flaszencję miejscowego specjału i ruszyłem na dróżki w kierunku Turbacza.

Następnego dnia poprawiły się warunki fotograficzne, lało przez pół dnia...

Tutaj ciekawostka: urządzenie do odstraszania zwierzyny z podgórskich pól. Zmyślna robota: małe śmigiełko napędza wałek, na którym są luźno zamocowane dwa ogniwka łańcucha, obracający się wałek powoduje, że ogniwka uderzają w złamany brzeszczot piły do drewna, dając dźwięk "klepanej kosy", dość niemiły i świdrujący w uszy. Dodatkowo zwisa sobie smętnie jakiś worek o mocnych walorach szeleszczących. Co więcej wytwórca ustawił urządzenie w sposób przemyślany i nieprzypadkowy, doskonale komponuje się estetycznie z krajobrazem ;-)

Pod Mogielicą przetrwałem trzy burze z gradobiciem gdy wreszcie odsłoniły się widoczki: czarnobiałe...

A potem kolorowe ;-)

FOTOSZKOŁA CZĘŚĆ 4- zakres tonalny kadru

2011-06-13T13:41:00.000-07:00

------------------------------------------------

Nie zniechęcaj się, na końcu tych skomplikowanych opisów będą piękne zdjęcia
:-)

Zanim przeczytasz tego posta powinieneś rozumieć sens poprzedniego wykładu. Mimo, że był on dość skomplikowany to wniosek jest w zasadzie tylko jeden: światłomierz zawsze pokazuje "środek" możliwości matrycy, zawsze jest tak, że matryca zarejestruje kilka EV w cieniach i kilka EV w światłach. Mój aparat jest w stanie zarejestrować około 4 EV na minus i około 4EV na plus. W dzisiejszych czasach matryce lustrzanek małoobrazkowych są w stanie zarejestrować obrazy dające się powiększać tak samo jak te z najlepszych filmów analogowych, jednak zwykły analogowy film czarno-biały jest w stanie bez trudu zarejestrować obrazy o rozpiętości tonalnej (przy odpowiednim wywołaniu) (+-) 7-8 EV a porządne błony jeszcze więcej. W praktyce bez trudu można zrobić fotografię na negatywie na ciemnym strychu a na dodatek oddać piękne szczegóły za oknem na zewnątrz (albo w tunelu kolejowym z uwzględnieniem górskiego krajobrazu w "dziurze" tuunelu) W tym przypadku rozpiętość tonalna obrazu sięga nawet 20EV. Lustrzanka da albo widok na zewnątrz i czarną plamę wnętrza, albo widok wnętrza a biała plamę na zewnątrz.

Pomiar światłomierzem jest dlatego tak ważny, że daje ŚWIADOMOŚĆ możliwości sprzętu, ale wcale nie mówi o poprawnej ekspozycji kadru (jak to zwykle sugerują poradniki typu "zawodowa fotografia w łykend"): podsumujmy najważniejsze elementy dotychczasowej pisaniny.

światłomierz nie ma pojęcia co mierzy,
światłomierz zawsze podaje środek możliwości rejestracji obrazu przez matrycę,
matryca nie jest w stanie zarejestrować za jednym zamachem więcej szczegółów kadru niż jej (zmierzony przez Ciebie) zakres naświetlenia wyrażony w EV.

No dobra, skoro już wiesz, że matryca nie jest w stanie zarejestrować wszystkiego, to skąd wiedzieć, co tak na prawdę zarejestruje matryca? No trzeba zmierzyć to, co chcemy sfotografować, czyli powiedzmy widoczek. Ta część robienia zdjęcia jest moją ulubioną. Wymaga pewnego główkowania przeliczania i kombinowania. Proponuję się wybrać na jakiś plener, będziesz mógł/mogła pogłówkować. a i nogi się trochę zmęczą Weź notesik i długopis, pomogą zrozumieć co się dzieje. Wybierz odpowiedni kadr do pomiarów, popatrz przez wizjer, postaraj się sobie uświadomić jakie elementy widzisz. Jak zwykle potrzeba nam przygotować aparat do kolejnego testu:

ustaw pomiar światła swojej lustrzanki na pomiar punktowy (kwadracik z kropką), jeśli nie masz punktowego to wybierz selektywny/skoncentrowany/skupiony czy jak on się tam nazywa w twojej puszce (warto zerknąć do instrukcji obsługi!!)
dokonuj pomiaru świadomie: pole na matówce (z reguły jest to okolica centralnego punktu autofokusa) z wyznaczoną strefą pomiaru, powinno pokrywać się z obiektem
ustaw aparat na jeden program (proponuję preselekcję przysłony AV, w krajobrazie to jest najodpowiedniejszy program) ustaw przysłonę powiedzmy na f=8.
Zaczynamy pomiar:

przyjrzyj się wybranemu kadrowi, weź aparat i swoim punktowym (selektywnym) pomiarem, jeździj po całym kadrze i obserwuj czasy naświetlenia,
Jak już się rozeznałeś/aś, to znajdź najciemniejszy element zdjęcia i zmierz światło w tym właśnie polu, to samo zrób z najjaśniejszym elementem (to może też być nawet słońce!!!!!)
zapisz sobie obydwa pomiary.

Tutaj taka ciekawostka: jeżeli widzisz na oko, ze najciemniejszy jest pień samotnego drzewa majaczący gdzieś w dali, a najprawdopodobniej twój światłomierz "łapie" więcej niż tylko pień, to rozejrzyj się dookoła, może jest niedaleko podobne drzewo, podejdź do niego i zmierz światło na tym właśnie obiekcie (którego przecież nie masz zamiaru fotografować) z reguły drzewa są bardzo podobne do siebie. Tak samo pomiar twarzy kogoś oddalonego o 20 metrów może odbyć się z użyciem twojej własnej!!!

Na moim widoczku (to nie ważne jak wyglądał (na razie oczywiście ;-)) najciemniejsze partie miały pomiar A=8 T=25, najjaśniejsze partie to A=8 T=1500. Oznacza to, że pomiędzy najjaśniejszymi partiami a najciemniejszymi jest co najwyżej 6 EV różnicy. Skąd wiem? Narysowałem sobie "drabinkę" obrazu, skrajnie po lewej ciemne, potem kolejno odliczając 1EV doliczyłem się do około T=1500. Zobacz jak to zrobiłem w swoim notatniczku poniżej.

Taką samą drabinkę zrobiłem jako odpowiednik możliwości rejestracji obrazu przez aparat. Moja matryca ma 8 EV tolerancji, zatem kontrast 6EV z łatwością się w niej mieści (zostaje nawet jeszcze trochę miejsca). Wystarczy ustawić naświetlenie (ekspozycję) na A=8 T=200 (środek pomiędzy 25 a 1600), aby wszystko się zarejestrowało bez problemu. Zauważcie, że Nikon D-70 ledwie zmieści, bo miał 6 EV tolerancji.

Zastanówmy się jednak, co będzie w takiej sytuacji: widoczek w najciemniejszych cieniach A=8 T=2, w najjaśniejszych natomiast mamy A=8 T=1500. Robimy sobie drabinkę kontrastu tak, jak to masz na poniższym rysunku (mój kajecik) i tutaj mała konfuzja: rozpiętość tonalna wynosi aż 10,5 EV. A twój aparat, bidulek pomieści tylko niespełna 8 EV.

Jeżeli ustawimy ekspozycję na A=8 a T=30, to wprawdzie złapiemy na matrycy to co jest najciemniejsze, ale niestety wszystko co powyżej T=500 będzie białe, czyli "wypalone", bo aparat nie da rady tego "zobaczyć". Jeśli chciałbym się ratować i przesunę ekspozycję powiedzmy na A=8 a T=125, to i tak stracę odrobinkę w światłach ale masę detali w cieniach (wszystko co poniżej T=8 będzie idealnie czarne, bez możliwości rozróżnienia)

No i co teraz? Powiedziała małż(owi)nka czytając ten tekst. No i problem, ale ponieważ było dużo tekstu jak na jeden raz (jedno piwo nie wystarczy do przeczytania) to zapraszam na następny wykładzik za czas jakiś ;-)

PS: ciekawe czy wy to rozumiecie, ja dłuuuugo główkowałem zanim pojąłem tą metodę. nazywa się ona SYSTEMEM STREFOWYM, (albo metodą strefową). Daję więc małą ankietkę,może dowiem się czegoś.

Na wsi to my odpoczywamy

2011-06-05T07:22:00.000-07:00

Wypoczynek na wsi ma swoje prawidła, które chcąc nie chcąc kształtują spędzany czas. Wybrałem się zatem z małżonką i dziecięciem na zasłużony wypoczynek przy kiełbasie i miarce piwa. Przy okazji strzeliłem kilka fotek, bo klimat takich imprez jest wyjątkowy... ;-) Na całe imprezie brakowało mi tylko strażaków.

Frontman zespołu Polanie bez zespołu

jak wspomniałem, przy kiełbasie...

publiczność w liczbie jeden a jednocześnie duma gminy szalała pod sceną w obstawie dwóch ochroniarzy, pozostali jak w operze ;-)

...

Szalejące nastolatki w kolejce po autograf

FOTOSZKOŁA część 3. Poznaj Matrycę

2011-05-25T00:01:00.000-07:00

--------------------------------------------------------------------------------------------

CHYBA MAM ZALEGŁOŚCI: CZY MY WIDZIMY TO SAMO?

W tym miejscu zaczynają się lekkie schody ale poradzimy sobie (zaczyna się czysta technika, kto nie kończył polibudy niech nie czyta ;-) ). Wyjadaczy, to co tutaj napiszę rozśmieszy, ale nie kieruję tego wykładu do Was drodzy koledzy, lecz do nowicjuszy, którzy mają problem ze światłomierzem (a każdy z nas tak chyba zaczynał). Zanim zaczniesz czytać moje wypociny znajdź na swoim monitorze przyciski do ustawiania jasności monitora i kontrastu (być może masz to w jakimś meni, a może nawet musisz kliknąć na pulpit prawym klawiszem i ustawić parametry za pośrednictwem "właściwości grafiki": do wyboru masz jasność, gammę i kontrast. Spróbuj ustawić obraz tak, aby na poniższym rysunku, w kratce skrajnie po prawej stronie, była idealna biel. Po lewej stronie idealna czerń. Każdy z pozostałych kwadracików musi się zauważalnie (ale minimalnie) odróżniać od pozostałych. Duża jasna krata służy mi do ustawiania bieli (nie może być ani lekko niebieska, ani lekko zielona, ani w żadnym innym kolorze)

---------------------------------------------

ALE CO TO JEST EV EV EV EV ????

No dobrze, jeśli już mamy ustawiony monitor, to powinienem wytłumaczyć co to jest EV (na prośbę czytelniczki ;-) ). Uff, od czego tutaj zacząć... wyobraźmy sobie pewne liczby:

...-0,25-0,5-1-2-4-8-15-30-60-125-250-500-1000-2000-4000-...

Te liczby oznaczają pełne czasy naświetlenia, każda liczba jest dwa razy większa od poprzedniej, lub każda liczba jest dwa razy mniejsza od następnej. Fizycy (a za nimi fotografowie) umówili się, że pomiędzy tymi liczbami jest pewna jednostka (EV=exposure value), tak samo my umówiliśmy się, że pewna odległość to jest kilometr, angole się z jednak nami nie umawiali :-).

Pomiędzy każdymi dwoma sąsiadującymi liczbami jest różnica 1EV.

Z reguły czas oznaczamy literą T

przypuśćmy, że światłomierz pokazuje Ci liczbę T=250, jeśli TY przestawisz TĄ liczbę na T=500 (skrócisz czas naświetlenia dwa razy) to odejmiesz od naświetlenia 1EV (czyli masz -1EV w stosunku do wskazań światłomierza),
jeśli zamiast 250 ustawisz 125, to naświetlisz dwa razy dłużej (zamiast 1/250 sekundy naświetlasz 1/125 sekundy) czyli dodajesz do ekspozycji wskazanej przez światłomierz +1EV.
jeśli zamiast 250 ustawisz 60 to zmienisz ekspozycję o ... (odpowiedź na końcu ;-) )

Pomiędzy pełnymi czasami są jeszcze połówkowe czasy, na przykład pomiędzy 250 a 125 jest 180. Wtedy mówimy o różnicy 1/2EV.

Ale w aparacie jest jeszcze jeden ciąg liczb: pełne wartości przesłony, czyli wskazanie tego, jak bardzo zamknięty jest obiektyw na światło, im większa liczba tym bardziej zamykasz obiektyw:

1,4-2-2,8-4-5,6-8-11-16-22-32

szczęśliwi Ci, którzy mogą zastosować 2,8, nie mówiąc o zboczeńcach z 1,4 ;)

Pomiędzy każdymi dwoma sąsiadującymi liczbami jest różnica 1EV.

Z reguły przysłonę oznaczamy literą A

jeśli światłomierz pokaże ci A=5,6, a ty przestawisz przysłonę na A=4, to otworzysz obiektyw, wpadnie więcej światła więc dodasz +1EV
jeśli zamiast 5,6 ustawisz 11 to zmienisz ekspozycję o ... (odpowiedź 2 na końcu ;-)

Pomiędzy pełnymi wartościami przysłony są jeszcze w cyfrówkach przysłony połówkowe, na przykład pomiędzy 4 a 5,6 jest 4,5. Różnica wtedy jest 1/2EV.

UWAGA: a o ile zmieni się ekspozycja, jeśli światłomierz pokaże ci T=30 A=5,6, natomiast Ty zmienisz ekspozycję na T=60 A=4 (odpowiedź 3 wiadomo gdzie)

GENERALNIE IM WIĘKSZA LICZBA CZASU LUB PRZYSŁONY, TYM MNIEJ ŚWIATŁA W APARACIE

Dlaczego więc takie kombinowanie? Dlatego, że tak na prawdę nie ma znaczenia co pokaże światłomierz, bo on nie wie co widzi, więc najczęściej pokazuje pomiary, które zwykle trzeba korygować. Istotniejsze dla Ciebie i dla innych fotografujących jest to, co z tym pomiarem TY zrobisz. A zatem czy dodałeś/aś światła w stosunku do wskazań czy odjęłaś. A zatem EV nie oznacza parametrów ekspozycji, ale parametry korekcji ekspozycji.

============================================

"POZNAŃ SWÓJ APARAT" ;-)

Jesteś ty i twój aparat, ty masz mózg i oko, aparat ma światłomierz i materiał światłoczuły (a nie mówiłem że jest głupi, mózgu nie ma ;-). Wiemy co widzisz ty, wiemy co widzi światłomierz, wiemy jak powiedzieć światłomierzowi co ma robić, nie wiemy jednak co konkretnie powiedzieć światłomierzowi. Mózg omówimy w następnym odcinku (poważnie!!!!!) a teraz skupimy się na tym jak działa (czyli co widzi) matryca.

Światłomierz mierzy ilość światła. Aparatowi można jednak polecić co się chce, jednak aparat nie wszystko jest w stanie zarejestrować. Światłomierz zawsze pokazuje "środek" możliwości matrycy (w analogu filmu) , jest punktem odniesienia dla tego, co jest w stanie zarejestrować w danych warunkach aparat. Wcale światłomierz nie pokazuje tego, co jest interpretowane przez niedoświadczonych fotografów jako "optymalne, najlepsze naświetlenie". Każda piksela przy danym, ustalonym poziomie naświetlenia, jest w stanie "zobaczyć" (zarejestrować) pewien zakres światła, jeśli światła jest za mało, to piksela zarejestruje czarne, jeśli jeszcze mniej, ciągle to co widzi piksela jest czarne (a nie "czarniejsze"). Podobnie jeśli światła jest na tyle dużo, że piksela zarejestruje biel, (na przykład niebo) to jeśli na tą samą pikselę padnie jeszcze wiecej światła, to ciągle obraz jest biały (a nie bielszy niż poprzednio). Jednym słowem kończy się tolerancja na naświetlenie danej pikseli. To dlatego, jeśli fotografujemy zimowy krajobraz (powiedzmy góry) drzewa i las wychodzą całkiem czarne (chociaż na oko czarne nie są), albo jeśli fotografujemy w ciasnych prowansalskich uliczkach, niebo jest białe choć na oko jest niebieskie z chmurkami i słońcem). Matryca nie jest w stanie zarejestrować tego samego co oko, dlatego niektóre elementy obrazu sa odcinane (albo zbyt ciemne, albo zbyt jasne).

No dość tej teorii. Na potrzeby wykładziku pożyczyłem Nikona d70s (zaraz zobaczycie dlaczego) i zrobiłem dwa bardzo podobne zdjęcia różnymi aparatami: Nikon i Canon 40D. Mają całkowicie inne matryce, różni je wszystko. I co z tego?

Canon

Nikon

Pomiar światła dokonany był na w miejscu czerwonej kratki, obydwa światłomierze pokazywały identyczny pomiar. Różnica w oddaniu obu fotografii jest minimalna, ledwo zauważalna, ale jednak jest!!! Canon lekko więcej daje szczegółów w cieniach (żółta kratka, cienie są jakby jaśniejsze) jeśli się przyjrzeć, to chmury w Canonie, również mają więcej szczegółów, Nikon przepalił większe obszary zdjęcia. Dzieje się tak dlatego, że Canon rejestruje, w przypadku tej konkretnej fotografii, o 1EV więcej niż Nikon (zmierzyłem to w fotoszopie). Przy tym samym naświetleniu, w cieniach jest widoczne w Canonie około 1/2 EV więcej, podobnie w światłach. Ta różnica jest minimalna i nie ma co kruszyć kopii, (co widać na obrazkach) jednak chcąc robić przyjemne dla oka foty, trzeba znać możliwości swojej puszki.

-----------------------------------

TESTUJEMY PUSZKĘ

Spróbujemy teraz rozpoznać, jaką ma rozpiętość tonalną matryca twojego aparatu. Jeśli nie chce Ci się bawić w testy to poszperaj w testach aparatów na Optyczne.pl. Dostaniesz gotową odpowiedź jaki masz zakres matrycy. Jeśli chcesz się zmierzyć z wyzwaniem (co jest bardzo przyjemne) to zapraszam do dalszej lektury. Nie jest tutaj potrzebna żadna specjalna tablica testowa, podam własną metodę na test, dający dokładnie ten sam efekt, daje jednak niepowtarzalną okazję do "wyczucia" własnego sprzętu. No to teraz bierzemy lustrzankę (czy co tam macie) do ręki i mierzymy jaką nasza matryca ma rozpiętość tonalną:

ustaw najniższe ISO w swojej puszce (z reguły najniższe ISO daje najwyższą rozpiętość tonalną bo jest naturalną czułością matrycy),
ustaw najwyższą jakość RAW (lub JPEG jeśli nie masz RAW) swojego aparatu,
ustaw aparat na M,
jeśli masz w puszce możliwość ustawienia ostrości, kontrastu, nasycenia kolorów i innych parametrów, to zneutralizuj wszystkie parametry tak, aby program aparatu nie dodawał niczego zbędnego do fotografii. Wyłączenie jest szczególnie istotne dla koloru i kontrastu. Wyłączcie także wszelkie funkcje typu "dynamiczny kontrast", "magiczne światła", "mądre cienie/światła", "priorytet świateł", które w fotografii z reguły są tym co polepszacze w chlebie,
zdjęcia rób w świetle dziennym, najlepiej na zewnątrz, przy stałych warunkach oświetlenia.

Weźmy teraz jednolitą, nieprzeźroczystą, dość sztywną kartkę papieru (blok techniczny), kładziemy na ziemi tak, aby była jednolicie oświetlona i robimy to samo doświadczenie co na początku "kursu". Wypełniamy kartką cały kadr. Ponieważ włączyłeś M, to ustaw ekspozycję tak, aby światłomierz pokazywał właściwą ekspozycję (z reguły na drabince kompensacji aparatu jest to zero lub środek drabinki).

POMIAR ZAKRESU TONALNEGO MATRYCY W CIENIACH:

zrób zdjęcie tak jak każe światłomierz,
zmniejsz ekspozycję o 1/2EV (bez znaczenia czy zwiększasz liczbę przysłony czy czasu) i zrób zdjęcie, (na drabince wskaźnik przesunie się w stronę "-" (minusa)
znowu skróć czas ekspozycji o 1/2EV i zrób zdjęcie,
zrób w ten sposób około 12 zdjęć (założę się, że wystarczy 8 ale może masz jakiś kosmiczny, nieznany egzemplarz aparatu...) 12 dla bezpieczeństwa,
W niektórych aparatach można wprowadzić zmianę czasu lub przysłony o 1/3EV, jeśli zdecydujesz się na takie ustawienie dostaniesz bardzo dokładny pomiar ale zdjęć musisz pyknąć z 18.

POMIAR ZAKRESU TONALNEGO MATRYCY W ŚWIATŁACH:

powtórz wszystkie punkty powyżej, jednak zwiększaj ekspozycję o 1/2EV
można wydłużać o 1/3EV wtedy dokładność pomiaru będzie większa.

No, idziemy do domu.

Zgrywamy materiał na kompa i wyświetlamy kolejno zrobione zdjęcia (wcześniej skalibruj monitor według obrazka powyżej). W teście "cieni" kartka staje się najpierw ciemnoszara, aż osiąga czerń, w chwili, gdy nie jesteśmy w stanie odróżnić kolejnych kartek od siebie a ciągle przewijamy zdjęcia, osiągnęliśmy minimum tolerancji matrycy na oświetlenie. Teraz policzmy, ile zdjęć udało się naświetlić tak, że były jeszcze rozróżnialne, jeśli pięć, to masz 2,5 działek przesłony tolerancji in minus (pamiętaj, że zmniejszaliśmy ekspozycję o 1/2EV), jeśli osiem, to aż cztery EV in minus. Zapamiętaj wynik. Teraz zobaczmy co się dzieje w światłach, kartki są coraz bielsze, aż nie jesteśmy w stanie odróżnić kolejnych naświetleń. Oto i maksimum tolerancji matrycy ma światło.

Wynik mojego testu

Mój aparat był ustawiony na początku na 0EV, czyli tak jak wskazał światłomierz, pstryknąłem fotę. Zauważcie, że zmniejszając ilość światła na matrycy o 1/2EV kartka stawała się coraz ciemniejsza (rysunek powyżej). Po osiągnięciu -4EV, następne zmniejszenie ilości światła nie daje żadnego efektu na mojej matrycy, to znaczy, że cokolwiek sfotografuję poniżej -4EV będzie tak samo czarne. Dokładnie to samo dzieje się gdy zwiększam ilość światła w stosunku do tego, co dał mi światłomierz: po osiągnięciu +4EV nie da się zarejestrować nic jaśniejszego bo i tak matryca nie jest w stanie tego zobaczyć, wszystko jaśniejsze będzie tak samo białe.

Mój aparat ma mniej więcej 8,25-8,5 działek przesłony (8,5EV): 4 działki na minus i około 4,25 na plus (w światłach widzi trochę więcej). Na Optyczne pl. podają że mój aparat ma 7,7 EV, jakoś inaczej chyba testują, mi wychodzi 8,5 i kropka, no sami widzicie na powyższym rysunku ;-). Nikon d75s ma natomiast 6,5 EV. Dwie działki to przepaść, to taka różnica jak czytać przy żarówce 25W lub przy 100W, Jak kot z jedną nogą albo czterema jak 56 w pasie albo 224, cztery centymetry Panowie albo 16 ;-). Oczywiście są metody "wyciągnięcia " tego i owego z najgłębszych cieni lun skrajnych świateł, ale o tym za jakieś pięćdziesiąt odcinków ;-). To że jeden z aparatów ma mniejszą rozpiętość tonalną wcale go nie dyskwalifikuje, trzeba po prostu być świadomym tego faktu i twórczo wykorzystać.

UWAGA!!! TERAZ NAJWAŻNIEJSZA CZĘŚĆ WSZYSTKIEGO!!!!

Albo może w następnym odcinku ;-)

ODPOWIEDZI DO PYTAŃ

1. +2EV

2. -2EV

3. 0EV

UKRAINA Majówka 2011

2011-05-10T13:49:00.000-07:00

Tradycja tradycją, stać się musi, wstałem od wielkanocnego stołu, bez żalu przełykając ostatni kęs żurku z kiełbasą i nie bacząc na beznadziejne prognozy (do piątku miało być słońce i żadnej chmurki). Beznadziejna wpogoda bo wczesniej byłem tam dwa razy a widoki nie sięgały pięciu metrów mgły. Ruszyłem z dwoma miłymi kolegami ;-) w poniedziałek wielkanocny w Bieszczady Wschodnie: rejon Połoniny Równej przez Pikuja, Połoniną Bukowską ile się da. Przejazd samochodem do Michalovców na Słowacji, potem bez przygód dojazd autobusem do Użgorodu (3 EURO) stamtąd elektriczką do Paszkiwców. Potem już tylko własne nogi. Cała podróż TAM, trwała 12 godzin, powrót tyle samo.

Poniżej krótka fotorelacja z wyjazdu. Właściwe to raczej głusza niż cywilizacja więc same landszafty, w górach jeszcze przedwiośnie więc kolor szarobrunatny lub stalowobłękitny nie był pociągający.

Widok z połoniny Równej (po dwóch dniach marszu doczłapaliśmy się ale warto było, wokoło morze gór

widok z Równej na Borżawę

Prełuki (chaty pasterskie, tam cały czas ktoś mieszka)

bez podpisu

Połonina Bukowska, pogoda się załamała

Z połoniny spędziły nas burze (jedna za drugą nas goniły...

w oddali Pikuj

a w tej oddali widać Bieszczady Zachodnie z Tarnicą, Rawkami i Połoniną Caryńską jak na patelni

Z ZASOBÓW ANTYKWARIATU: KAUKAZ ROSJA 2003 cz.3

2011-05-06T08:36:00.000-07:00

Ostatnia część wspominek z Kaukazu Rosyjskiego. Z doliny Bezingi dojechaliśmy do Terskola z zamiarem wejścia na Elbrus (sukces i rekord wejścia: 18 godzin z dołu od 12.00 do Prijut 11. (18.00) szczyt (9.00 następnego dnia) i z powrotem do Terskola (koło 17.00) bez kolejki linowej oczywiście ;-) . Około 6 km przewyższenia w dwie strony. Mamy to udokumentowane wpisem w książce wyjść w góry w Służbie górskiej w Terskolu hehe.

Spod szczytu koło 6.00 następnego dnia od wyjścia.

skały szczytowe (jeszcze tam był kawałek blachy, niefotogeniczny ;-)

MIGAWKI Z GRUZJI cz. 4.

2011-04-29T12:08:00.000-07:00

Ostatnim akordem, piękną klamrą zamykającym całą wyprawę, był treking po Małym Kaukazie. Wulkaniczne pasmo do złudzenia przypominające Karpaty zaoferowało nam wspaniałe widoki. Wprawdzie po Uszbie i spółce, te góry wydają się małe mimo, że dźwigają się ponad 2 kilometry ponad dna otaczających nizin (2600 m.n.p.m.), to z perspektywy czasu doceniam ich urok.

W zasadzie, to wypada podsumować jakoś Gruzję. Chyba nie będę próbował, bo mam wrażenie, że nie uda mi się w pełni oddać wrażenia, jakie ten kraj na mnie zrobił. Chyba jedynym słowem przychodzącym mi do głowy to KONTRAST. Gruzini chyba nie zdają sobie sprawy, że na tym małym skrawku świata jest chyba wszystko, ale w mikroskali. Każdy aspekt życia, każdy element przyrody sąsiaduje z całkowicie odmiennym. A jednak nie ma tutaj żadnych napięć i tarć, wszystko współgra i harmonijnie się dopełnia. Wstrząsem było dla mnie, że 70 kilometrów wystarczy, aby z pięciokilometrowych gór wylądować w suchym, całkowicie jałowym stepie porośniętym tylko karłowatymi iglakami, aby po kolejnych kilkunastu kilometrach, znaleźć się w jakiejś krainie wilgoci (Mały Kaukaz), gdzie z każdego kamyka płynie woda, roślinność jest nasycona zielenią (wrzesień), pasą się owce i konie. Dziwne jest to, że płaskowyże, niemal półpustynne, kamieniste i pylaste przecinane są wąwozami zielonych, wąskich dolin rzecznych, w których spokojnie i niespiesznie mieszkają Gruzini w cieniu antycznych budowli.

A to dopiero połowa kraju ;-)

Ściana BEZINGI, o której już kilka razy pisałem. Stożkowata góra TETNULD, była również obiektem jednej z "migawek" z Kaukazu.

A tak znakowane są szlaki (teraz nie dziwią mnie wątpliwości miejscowych, że przejdziemy pasmo bez wynajęcia przewodnika)

KOWAL

2011-04-20T13:15:00.000-07:00

Stara stodoła pod Wrocławiem, w niej palenisko i człowiek kujący zardzewiałym sprzętem niezwykłe metalowe formy, jak to zobaczyłem to...

PUSZKA O! KRUSZKA

2011-04-12T06:37:00.000-07:00

Czy kupujesz filtr do obiektywu droższy od obiektywu?

Czy kupujesz najmocniejszą torbę foto do swojej puchy?

Czy pierwsza rysa na puszce była dla Ciebie katastrofą mentalną, upadkiem ludzkości i załamaniem cywilizacji?

Czy masz osobną ściereczkę do czyszczenia aparatu?

Czy widok leżącego aparatu na kamulcach na plaży jest dla ciebie czymś takim jak gryzienie wełnianego swetra, drapnięciem paznokciem po tablicy, piszczenie styropianu po szybie (lub co gorsza rozmową z żoną (mężem) o zwiniętych skarpetkach pod kaloryferem)?

Jeśli przynajmniej na jedno pytanie odpowiedziałeś/aś tak, to zapraszam do oglądania filmiku (uwaga, są dwie części)

CZĘŚĆ 1

CZEŚĆ 2

FOTOSZKOŁA część 2. Pogadaj ze światłomierzem

2011-04-05T08:27:00.000-07:00

ZDZIWIONY?

Weźmy dwie kartki, czarną i białą, w zasadzie nic wielkiego, jakie kartki są każdy widzi (uwaga! fota celowo nie jest obrobiona, tak widzi matryca):

Teraz wypełnijmy każdą kartką kadr i zróbmy dwa zdjęcia: każdej z osobna. Po lewej widzisz fotografię kartki czarnej, po prawej fotografię kartki białej ;-) ZASKOCZONY?

RYSUNEK 2

Dla mnie to doświadczenie było szokiem i nie rozumiałem co się stało. Światłomierz w aparacie, w przeciwieństwie do Ciebie, nie wie co fotografuje. Widząc tylko stos plam o różnej zasobności w światło, dąży do takiego ustawienia ekspozycji, aby zawsze uzyskać optymalne naświetlenie. Na razie zostawmy pojęcie optymalnego naświetlenie i skoncentrujmy się na naszych kartkach. Światłomierz widząc czarną kartkę tak ustawi ekspozycję, aby uzyskać optimum, identyczne optimum uzyskamy mając przed obiektywem białą kartkę. A ponieważ optimum jest z góry znane, to efekt mamy na powyższych zdjęciach.

Światłomierz ani widział, ani wiedział, co jest czarne a co białe, jedyną informację jaką uzyskał to: na tej (my wiemy, że to jest czarna karta) jest bardzo mało światła, pomyślał: "muszę więcej naświetlić, żeby było dobrze", w przypadku drugiej karty (wiemy, że to biała) światłomierz doszedł do wniosku, że: "o! tutaj jest dużo światła, troszkę więc naświetlimy mniej, to będzie dobrze".

ALE CO ZNACZY DOBRZE? Kiedyś dobrze oznaczało tak, aby tonacja ludzkiej skóry była odpowiednia. Dzisiaj nic się nie zmieniło, światłomierze są tak skalibrowane, aby zrobienie portretu białemu człowiekowi (kobiecie) o przeciętnej karnacji w świetle dziennym dawało akuratne naświetlenie (czy ktoś zgadnie dlaczego tutaj chodzi o Niemki? Bo Niemcy wymyślili światłomierz !!!) Czy widzieliście zdjęcia białasów w grupie z ciemnoskórymi? Jak zdjęcie wyglądałoby gdyby światłomierz wymyślił Kenijczyk (jak tutaj nie mówić o ukrytym rasizmie w firmach aparaciarskich). Światłomierz zawsze tak ustawi naświetlenie, aby wszystko było prawie pośrodku, prawie szare, prawie, prawie (około 16% szarość).

ROZMAWIAJ ZE ŚWIATŁOMIERZEM.

On (aparat) do Ciebie zawsze mówi: cyferkami, czy ty rozmawiałeś ze swoim sprzętem? (nie mówię o tuleniu i głaskaniu po zakupie, czy pieszczeniu, gdy się lekko zakurzy bidaczek, a nawet o ładowaniu; zboczeńcy ;-) ). Musisz mu powiedzieć twardo: kolego: to ma być czarne, a to ma być białe. Zróbmy doświadczenie jeszcze raz. Tym razem powiedziałem światłomierzowi co jest czym i proszę: efekt poniżej:

biała kartka z paskiem czarnej na dole (+2,5EV)


czarna kartka z paskiem białej na górze (-2,5EV)

Wiedząc, że naświetlasz coś białego, na przykład śnieżne pola, a chcesz aby białe było białe, każ światłomierzowi lekko prześwietlić kadr. Można przedłużyć o jedną lub dwie działki czas naświetlenia albo otworzyć przesłonę o tyleż. Jednym słowem dajesz polecenie prześwietlenia o +1EV, +2EV itd. do tego, co Ci światłomierz sugeruje. Jeżeli fotografujesz coś megaciemnego (gwiazdy na czarnym niebie) a nie chcesz aby niebo było szarobure każ światłomierzowi naświetlać -1EV lub -2EV lub nawet więcej. Można nawet zrobić coś strasznego!!! Można światłomierz oszukać i powiedzieć, że białe jest czarne. Poniżej kazałem światłomierzowi naświetlić białą kartkę jako czarną, tutaj wydałem polecenie -3EV do naświetlenia optymalnego (wskazanego przez światłomierz patrzący wyłącznie na biała kartkę)

oszukany światłomierz: kazałem mu naświetlać białą kartkę jako czarną i wykonał bez gadania!!!

Pytanie jednak: jeśli białe jest czarne, to co jest białe? Oj bardzo duuuuużo, ale o tym w następnym odcinku!

Z ZASOBÓW ANTYKWARIATU: KAUKAZ ROSJA 2003 cz.2

2011-03-25T00:00:00.000-07:00

No i kolejna część Antykwariatu

Ciąg dalszy Doliny Bezingi. Zdjęcia z wysokości jakichś około 4000 (ponad lodowcem UKJU). Z początku nie wierzyłem, ale byliśmy tak wysoko, że widzieliśmy anioła :-) (na jednym ze zdjęć). Znalazłem relację z wyprawy ;-) Zamieszczam więc kilka fragmentów.

W DRODZE DO LWOWA

Poruszenie w autobusie. Kierowca zbiera od wszystkich po 5$. Rodzaj biletu przewoźnego na towary zalegające w bagażnikach, pod siedzeniami, nad głową i wszędzie tam, gdzie można cokolwiek upchać. W drugą stronę granicy jadą puste bagażniki. Za to pod spódnicami, w spodniach i stanikach, żołądkach, ustach, torebkach i butach jadą papierosy, spirytus, złoto, ikony i co tam jeszcze można sobie wyobrazić. Handel wymienny. Kafelki za spiryt, buty za papierosy, cement za ikonę. Kierowca omija nas bez słowa. Pokrótce rozmawia z celnikiem przytulając się do niego marynarką. Chwila i mijamy polską odprawę. Nikt nic nie widzi. Ja siedzę na kafelkach łazienkowych. Maciek ma gorzej. Pod siedzeniem cement i coś tam jeszcze. W tą stronę nikt się nie okleja papierosami ani alkoholem, więc dwudziestolatki nie wyglądają jak wielkie cebule na zgrabnych nogach. Popijamy piwo jak chyba wszyscy łącznie z kierowcą, upał zniechęca do myślenia. Sprawa kłopocze się na odprawie ukraińskiej. Nieprzewidziana zmiana wartowników, trzeba wznowić zbiórkę przecież i ci muszą jakoś żyć. I tym razem od nas się niczego nie wymaga. Każą wsiadać do pojazdu i ruszamy. Ukraina.

Prosta jak tory, ale wyboista droga. Pędzimy rozklekotanym autobusem wznosząc tumany kurzu. Młoda para prowadzi weselników do świątyni, powolne stado krów drepta wzdłuż drogi, przejazd kolejowy, małe przysadziste domki. Krajobraz trochę podobny do tego, który znam z Pogórza Jasielskiego albo może Bieszczadów. Wyprzedza nas radiowóz i z włączonymi światłami zatrzymuje autobus. Jakoś nie pasuje ten epizod do sennej atmosfery tej podróży. Czyżby jakaś łapówka? Niespotykane to jednak poza przejściem granicznym. Powoli jak fala, podnosi się wrzask oburzenia pasażerów od czoła, aż do tyłu pojazdu. Wybiegam, bo nie wytrzymam dłużej nacisku na pęcherz. Maciek wyjaśnia mi, że chyba pogubiliśmy bagaże. Otwarta klapa bagażnika, autobus bezwstydnie ujawnia swoje puste wnętrze. Oprócz dobytku miejscowych, pogubiliśmy również bagaże turystów z Polski. Tylko ci ostatni, słusznie poniekąd, awanturują się o swoje prawa. Na szczęście nasze toboły nie zmieściły się do bagażnika...

–Chlapci, wsje budiet dobre- komentują zdarzenie pozostali.

Ukraińcy szybko pogodzili się ze stratą. Ustalają, że każdemu mogło się przydarzyć ustalają, że podzielą się jakoś tym co zostało. Jestem głęboko poruszony tą organizacją i podejściem do tych, którzy najwięcej stracili. Oburzenie szybko opada. Wsiadanie do pojazdu odbywa się równie sennie ja cała podróż. ”Wsie budjet dobre” - esencja filozofii życiowej.

W DRODZE DO

Poranek jest piękny, bezchmurne niebo, ukośnie padające słońce, wydłuża cienie za oknem. Coraz liczniejsze przerwy w pasie zarośli odsłaniają przepiękny krajobraz. Sielski ale zupełnie nowy dla oczu. Linia kolejowa biegnie to doliną, to szczytem bardzo niziutkich wzgórz. Być może jest to płaskowyż porozcinany dolinkami, nie wiem, z perspektywy okna pociągu nie sposób tego określić. Pomiędzy zielonymi wzgórzami sadowią się domki osad i wsi wpół jeszcze uśpione. Dymy z kominów , pastwiska, dróżki polne, piętrowe domki, skupione na nieprawdopodobnie małym obszarze tworzą rodzaj gniazd. Wąziutkie dróżki wdzierają się niemal do izb. Rejestruję te obrazy w ułamkach sekund, ale w zachwycie nieziemskim. Wręcz przecieram oczy ze zdziwienia. Za kilka godzin przejedziemy wybrzeżem morza Azowskiego. Egzotycznie i wręcz nieprawdopodobnie brzmiąca dla mnie nazwa. Morze Azowskie, lekcja geografii, pokazuję na mapie nauczycielowi małą plamkę. Bez wiary zupełnie że coś takiego istnieje. Wiary w szkołach uczą, nie wiedzy.

Przenosi mnie batyskaf pociągu, niespiesznie w inną przestrzeń. Rejestruję proces przemieszczania nie tylko oczami, ale również bólem zgarbionych pleców i coraz mniej świeżą odzieżą. Trudno jest mi uwierzyć gdzie jestem. Brzeg morza jest nagi i pusty, przez co owiany jakąś niesamowitością. Step miesza się z wodami, osady rybackie, domki małe przystanie, łódeczki nieopodal brzegu, rybacy z rozstawionymi szeroko rękami, i wiszące na rękach sieci. Może jest łagodne, bez jednej zmarszczki na powierzchni. Już popołudnie, za kilka godzin będziemy w Rostovie. A ja nie mogę uwierzyć gdzie jestem.

Komandir przechodząc koło naszego przedziału zatrzymuje się na sekundę i wskazuje brodą pustą przestrzeń w przedziale. Pół minuty mija, wiemy, że zaraz będzie odprawa graniczna. Wiemy, że komandir nieprzypadkowo zatrzymał się obok przedziału. Wchodzi oficer straży granicznej, lustruje nas badawczo, wychodzi. Wchodzi inny, wyższy rangą, wielka okrągła zielona czapa. Dysk nakrycia głowy oś symetrii ma poziomy, dodaje więc około 15-20 cm wzrostu swojemu właścicielowi.

-Bagaże gdzie- Pytanie jest nieprzyjemne, to pytanie jest z typu świdrująco-poniżająo-oskarżające. Matacz zachowuje jakiś niesamowity spokój, wskazuje bez słowa, łóżko i wnękę przy suficie. Ja nieświadomy obowiązku okazania należnego szacunku leżę na górze, choć nerwy trudno utrzymać na wodzy. Spokój i nawet lekceważenie trochę zbija z tropu naszego prześladowcę. Wychodzi. Wraca drugi, młodszy stopniem. Wyciąga papiery i zaczyna pytać.

-Materiały wybuchowe są?-

-Są- odpowiada Matacz, nastaje dziwne milczenie, oficer wbija w nas ni tępe, ni zdziwione spojrzenie… milczenie.

-Primuz, znaczy się, wybuchowy- prostuje Maciek z uśmiechem. Napięcie opada. Zaangażowanie oficera również.

-Nazwisko, imię-

-Gdzie. Po co. Co to za pieczątka w paszportach. Zawodowo? Co robić będą. Pokazać aparaty. Nie wysiadać nie ruszać się. Nie oddychać. Nie odzywać się – Wychodzi

Wpada wściekły Starszy.

-Wy-wskazuje na Maćka i wychodzą na korytarz.

Po mnie przyszedł młodszy stopniem. Czuję się trochę niedoceniony niższą rangą prześladowcy.

-Po ile u was dolar-pyta mnie młodszy.

-Po 4.50, czyli 45 rubli-

-A ile na wasze 50 dolarów-

-225 złotych czyli 2250 ru-

-Dawaj-z naciskiem rzuca propozycję oficer.

-Ni paniemaju- odpowiadam

Cisza.

Druga runda: rozpoczął rozmowę w identycznych słowach. Dodać muszę, że dłoń trzymał na rękojeści pistoletu, ale chyba szukał chłodu metalu bo upał niemiłosierny. Dodawał również, że nie wolno nam wjechać bo nie mamy właściwych papierów (nie mieliśmy rzeczywiście ale nie wiedzieliśmy, że nie mamy, więc waliłem głupa autentycznie. Przekonanie o słuszności naszego punktu widzenia świadczyło jednak na naszą korzyść)

- to po ile u was dolar-pyta ponownie.

-Po 4.50, czyli 45 rubli-

-to ile na wasze 50 dolarów-

-225 złotych czyli 2250 ru-

-Dawaj-.

-Ni paniemaju-

Cisza.

Oficerowie wymieniali spojrzenia przez szybę drzwi dzielących wagon od przejścia, w którym stał Matacz ze Starszym. Przeciągały się negocjacje. Świadomość wyłożenia 50$ nie uśmiechała się zwłaszcza, że w innej sytuacji mogło nam to życie uratować, głupio pozbyć się funduszy. Znane mi są przypadki rewizji doszczętnej. Połączone z niszczeniem sprzętu i konfiskata pieniędzy. Czasy te albo minęły, albo zbyt mało bezczelni byli ci strażnicy. Strach już minął, zastąpił go upór i złość na tych ludzi. Czepili się, miałem nad moim przewagę psychiczną. To on teraz przyciszał głos a ja wiodłem, jakby to ująć jakąś sadystyczną grę udając raz, że nic nie rozumiem to odpowiadając na pytania. W końcu dali spokój. Starszy nawet nie pofatygował się po podwładnego. Gwizdnął i odwołał swojego pupila. Maciek wrócił.

-Chciał mi wmówić, że to obowiązek dać im w łapę- rzucił wzdychając. Raczej z ulgą.

BEZINGI - UKJU

(...)

Jest to trzeci dzień dobrej, słonecznej pogody. Owego wieczora, gdy piliśmy wódkę z pogranicznikami, warstwa chmur zaczęła pękać i przerzedzać się. Pierwsze promienie słońca ukazały nam góry odbierając świadomość co się działo. Ci którzy czekali na rozpogodzenie, wyruszyli już dawno. Ci którzy nie wytrzymali trudów huraganu, burz i gradobicia wracają właśnie z gór. Każdy krok sprawia ból i wyjaławia organizm z ostatków sił. Potykają się i z trudem utrzymują równowagę, padają i zasypiają tam gdzie usiedli (w butach, ubraniach, na kamieniach albo trawie, niektórzy na karimatach) To tu, to tam ktoś śpi wygrzewając się w słońcu, ubiór wskazuje przebyta drogę. Postanawiamy wrzucić wszystko do namiotu i podbiec na najbliższą przełęcz: 4500m n.p.m. Droga nie jest trudna, pomijając obsypujący się piarg. Szczyty są wolne od lodu, nie ma się on bowiem gdzie uczepić. Niepokój budzi ubiór tych, którzy stamtąd schodzą. Specjalistyczne obuwie, kompletny ubiór alpinistyczny, czekany i zlane potem twarze, rozpięte kurtki i ciepłe zimowe bluzy. Nasze podkoszulki, krótkie spodnie budzą rozbawienie. Upewniam się skąd schodzą. Postanawiamy w obliczu oznak trudności przejawiających się wyglądem Rosjan, iść tylko do miejsca do którego da się dojść. Wejście na szczyt nie było jednak trudne. Kilkadziesiąt metrów po śniegu, lekka wspinaczka bez ryzyka, i osiągamy cel. Przeżywam tutaj rodzaj panicznego strachu. Przełęcz wycięta jest w niewiarygodnie zerodowanych skałach. Pionowo sterczące ogromne płyty są luźno ułożone jedna na drugiej. Przełęcz od strony południowej zwieńczona jest stromym piargiem, od północy pionową ścianą od której dzieli mnie kilkadziesiąt centymetrów. I właśnie bliskość tej wyciętej w górach, niekończącej się otchłani, wywołuje zawroty głowy i niewytłumaczalny strach. Mam wrażenie, że wszystko zaraz runie a ja razem z tym. Siedzę na maleńkim kamieniu, jak najbliżej ziemi, czuję się jak na chwiejącej się łódce, każde uderzenie porywistego wiatru może mnie zepchnąć. Plątaninie krawędzi nie ma końca. Powoli przymuszam się do spojrzenia w dal nad przepaścią. Majaczą tam samotne wyspy skalistych szczytów sterczące ponad gęstą warstwą śnieżnobiałych chmur. Nad głównym pasmem Kaukazu wiatr burzy powietrze, podrywają się wielkie granatowe obłoki i mkną ponad góry tworząc drugi masyw zasłaniający całe góry. Rozrywają się szczyty w mętnącym powietrzu, rozrywają się chmury we fioletowym błękicie. Mózg oswaja się z wysokością, prostuję nogi, czuję jak niewyobrażalne napięcie ustępuje ze ściśniętych mięśni, czuję zimno na mokrym ciele. Pierwszym bodźcem jest zapach. Świeże, bardzo zimne, pachnące wilgocią powietrze wypełnia całą czaszkę aż do zawrotów głowy, słońce ogrzewa zmarznięte policzki wywołując napięcie skóry narażonej na skrajne bodźce. Góry się już nie chwieją, odczuwam stopami twardość skał. Maciek rusza pierwszy, zjeżdża po piargu w stylu narciarskim, chmura pyłu podrywa się i pędzi w moim kierunku. Odczekuje chwilę i podpierając się kijkami naśladuję Maćka. Prędkość jest zawrotna, lotny i miękki piarg składa się z bardzo drobnych kamyków i żwiru. Pod drobnicą są grube kamyki. Obsuwa się jedynie cieniutka warstwa piasku po której płynę nie niewyczuwalnie dotykając podłoża butami.

(...)

Huragan wznosi na wysokość metra kamyki wielkości paznokci. Schylanie się po cokolwiek jest obciążone ryzykiem utraty oka. Z Uralu (nazwa pomniejszego masywu) wróciliśmy bardzo zmęczeni. Poniżej wypłaszczenia moreny znajdujemy niszę pomiędzy głazami w której ustawiamy kuchenki i przygotowujemy posiłek. Ciepły makaron, trochę słoniny i ser wnoszą do wnętrza ciała potrzebne ciepło i energię. Zasłaniam kurtką kocher przed opadającym kurzem i żwirem. Wiatr stał się szkwalisty, uderzenia nawałnicy coraz mocniejsze wypróbowują wytrzymałość sprzętu. Nie możemy już przenieść namiotu w inne miejsce, złożenie a potem rozkładanie przy takich warunkach jest niemożliwe. Szmata ta służy mi już kolejny rok niezawodnie. W zamieci i ulewie, mrozie i upale. Nigdy jednak nie wiało tak jak dzisiaj. Nie sposób utrzymać równowagi stojąc w pozycji wyprostowanej. Posiłek trochę mnie rozleniwił. Zamykam oczy, ubrany ciepło, wciśnięty w szczelinę czuje się błogo i bezpiecznie, nagle świsnęło wiatrem, słyszę brzęk lecących garnków, nad głową przeleciały powłoki dwóch namiotów, karimaty, odzież rozsypały się po okolicznych kamieniach. Patrzymy po sobie i jednocześnie wykrzykujemy „namiot!!”. Podrywamy się, wieje niesamowicie. Podobnie jak inni rozbiliśmy się na wygodnym, ale zupełnie odsłoniętym od wiatru terenie. Z niepokojem szukam żółtej szmaty. Jest, stoi na swoim miejscu. W obozowisku gorączkowa krzątanina, ci trzymają namioty, tamci zbierają rozwiany na wszystkie strony sprzęt. Nasz szczęśliwie się ostał. Budujemy kamienny murek i przysiadamy na krawędzi doliny. W dole kotłuję się chmury, raz po raz z szaro grafitowej masy odrywa się obłok pędzący w naszym kierunku, kręci się i rozrywa na mgiełki mijające nas w zawrotnym pędzie. Na zachodzie czerwień nieba zapowiada rychły odpoczynek.

Budzi co chwila mnie łopotanie namiotu, niepokój czy materiał wytrzyma i uderzenie powłoki w twarz, gdy stelaż wygina się ku ziemi do granic wytrzymałości.

Rano wiatr nieco zelżał. Widok obozowiska przypomina wysypisko śmieci. Porozrzucane ubrania, trzepoczące łachy namiotów, wszystko pokryte szarobrunatnym kurzem. Oglądamy namiot, na pierwszy rzut oka wszystko w porządku, jednak stelaż pogięty jest w fantazyjne esy floresy. Rozginamy sprężyste rurki śmiejąc się i dowcipkując na każdy temat. Słoneczny dzień, szum wiatru w uszach. Wywiało nam z głowy wszystkie niepotrzebne myśli, roztrzepane włosy, piasek w ustach i uszach, przykurzona sztywna odzież.

FOTOSZKOŁA część 1. Wykład inauguracyjny ;-)

2011-03-18T13:34:00.000-07:00

Do napisania tego cyklu skłonił mnie przypadek mojego koleżki miłego, wyprawowego, który mniej więcej co roku, na wyprawie jesiennej (długie wieczory) zadaje mi to samo pytanie: a jak ty robisz zdjęcia? Oczywiście to niewinne pytanie motywowane jest utrzymaniem miłej atmosfery w namiocie, gdy kiblowanie się przedłuża, perspektywy widokowe niezbyt wyraziste, a już omówiliśmy sprawy rodzinne, przeszłość, przyszłość, politykę, gospodarkę, kredyty, kumpli, dzieci, starość, sprzęt wyprawowy, sprzęt fotograficzny, psucie się samochodów, smaki wódek, sensowność palenia fajki przy zamkniętej wentylacji w namiocie (fajka to takie drewniane coś zakończone zgrubieniem w którym tli się żar tytoniu, a nie to co się pali w kiblu). Jednym słowem jest to temat rzeka, dobry nawet na najgorszą pogodę. Jeśli dodam, że ja jestem CANONiarzem a kumpel NIKONiarzem, to jest to mniej więcej temat Amazonka albo przynajmniej temat Nil.

Pytanie traktuję jednak poważnie, gdyż kumpel najwyraźniej słabo pochłania wiedzę; nader często dochodzi chrapanie z jego śpiworka zanim skończę temat. Nie czuję się wprawdzie specjalistą czy autorytetem w dziedzinie kompozycji kadru, ale udało mi się opanować jedną technikę, niezwykle przydatną w krajobrazie. A zatem proponuję Koleżce memu miłemu i Wam wszystkim krótki kurs fotografii krajobrazowej. Dla uproszczenia pomijam aspekty koloru w fotografii, a skoncentruję się na fotografii czarno-białej.

Temat: "jak ty robisz zdjęcia" zaczął się u mnie od tematu: "jak On robi zdjęcia", On czyli Ansel Adams. W epoce, gdy Internet raczkował (była taka epoka) a grafika 100 kb uznawana była za mega wielką, siedząc w akademiku natknąłem się na zdjęcie, które mnie powaliło.OTO ONO:

fot. ANSEL ADAMS cena elektronicznej kopii około 250$! Czyli warto robić dobre zdjęcia.

Urocze nieprawdaż? I ta krówka:-) Ale dlaczego jest tak wyjątkowe? Właśnie, bo ta kompozycja (da się zrobić, znaczy skopiować kadr Tatrach), bo ta chwila (poczekamy i zrobimy, krówka musi mieć spuszczony łeb) i jeszcze coś: na zdjęciu jest wszystko co niezbędne: ani trochę za dużo, ani trochę za mało. Tego niestety nie udawało mi się uzyskać za skarby. Po prostu zawsze na moich (nieudacznych) kopiach było czegoś za dużo, albo zawsze czegoś za mało. Dzisiaj znalezienie materiałów o technice Adamsa to żadna sztuka, więc łatwo mógłbyś Czytelniku w sieci znaleźć wskazówki jak robić zdjęcia, jednak pod koniec lat 90. kiedy tego się uczyłem nie było GOOGLA. Można było jedynie szukać po wyszukiwarkach dostawców Internetu (ja szukałem w AOL) przeglądając kolejno zasoby jak indeks w bibliotece. Tak więc zmarnowawszy masę czasu, a potem materiału światłoczułego, w końcu zrozumiałem o co w tym wszystkim chodzi. Ale do rzeczy: wyjątkowy w tym zdjęciu jest KONTRAST, co utożsamimy z pojęciem rozpiętości tonalnej zdjęcia. Zauważcie, że na zdjęciu jest BIEL i CZERŃ i wszystkie tony pomiędzy. Właśnie to jest klucz do zdjęć. I na tym można zakończyć wykład ;-) jednak miał być cykl wykładów więc jeszcze parę postów będzie w tym temacie.

CZĘŚĆ 1. POZNAJ SWÓJ SPRZĘT.

Jesteście TY i APARAT, ale by zrozumieć w pełni sens wykładu musisz uświadomić sobie, że aparat nie wie co fotografujesz, skoro on nie wie, to z waszej dwójki musisz to wiedzieć Ty! Co zatem widzi APARAT? Coś bardzo dziwnego. Spreparowałem powyższe zdjęcie tak, aby przedstawiało dokładnie to samo, jednak posortowałem piksele tak, aby najjaśniejsze były po prawej stronie kadru a najciemniejsze po lewej stronie. Efekt poniżej:

TAK WIDZISZ TY

A TAK TWÓJ WSPANIAŁY APARAT

(na którymś z następnych wykładów wytłumaczę, dlaczego obydwa zdjęcia są identyczne a różnią się tylko rozmieszczeniem TYCH SAMYCH pikseli)

Skoro już wiesz co obaj widzicie, przejdźmy do meritum: Ansel Adams oparł swoją technikę na banalnie prostym pomyśle, usystematyzował ją, opisał procedurę i zarobił sporo kasy ;-). Technika oparta jest na założeniu, że:

1. wiemy co chcemy naświetlić

2. wiemy jak chcemy naświetlić

3. naświetlamy tak jak chcemy (a nie jak chce światłomierz)

4. wywołujemy tak, aby idealnie dopasować się do naświetlenia.

Tutaj już pomału oddzielamy "ziarna od plew". Tak szczerze, kto dzisiaj w epoce cyfrówek zastanawia się nad punktem 1. a co dopiero nad następnymi punktami? Samo przeczytanie czterech pozycji zajmuje około 10-12 strzałów migawki, więc gdzie czas na zastanowienie? Moja rada, jeśli nie stosujesz pierwszego punktu, nie czytaj dalej.

Wiemy co chcemy naświetlić: oczywiście nie chodzi mi tutaj o kompozycję, gdyż ta jest kwestią gustu i nie da się usystematyzować. Rozchodzi się JEDYNIE o światło, obraz w fotografii to albo światło albo brak światła. Jak już spróbujesz naświetlić cokolwiek, zastanów się ile w twoim kadrze jest światła, ile półcieni, ile cieni i ile czerni. Być może są same szarości a być może tylko biele , odrobina szarości i duuuuuuuuużo czerni. Patrz w wizjer aparatu i oceniaj, spróbuj sobie to uświadomić. Musisz swój kadr zobaczyć tak, jak go widzi aparat (to się nazywa empatia ;-) ). Czyli nie jako piękną kompozycję, ale jako swego rodzaju gradient, zbiór jasnych i ciemnych plam. Jeśli ciągle masz problem ze zrozumieniem, weź aparat, wyłącz autofokus, wybierz dowolną kompozycję i... ustaw ręcznie ostrość tak, aby wszystko się rozmyło. Widzisz z pewnością same plamy, jedne ciemniejsze inne jaśniejsze. Widzisz teraz mniej więcej to co aparat.

Teraz najtrudniejsza część całego wykładu: mając ustalony kadr, wybraną i przemyślaną kompozycję musisz dokonać analizy rozpiętości tonalnej zdjęcia. Musisz ocenić jak kontrastowa jest scena, czyli to, czy twój aparat jest w stanie zarejestrować to, co chcesz uwiecznić. Ocena oczywiście nie może opierać się na subiektywnym wrażeniu "na oko". Żaden instrument rejestrujący obraz nie ma zdolności rejestracyjnej oka, to co ty widzisz, zwykle nie będzie widział aparat. Wielokrotnie robiąc portret na tle skąpanej w słońcu plaży, dostajesz albo czarną plamę modela na tle błękitu nieba ,albo białą, wypaloną plamę nieba, na której umieszczony jest twój model. Oko widziało, aparat nie. Jedyne wyjście to oprzeć się na jakimś niezależnym od naszej woli instrumencie, który powie: "Mistrzu, to jest takie ale to jest takie, a tamto jest takie". Więcej, przyjdzie ktoś inny, dokona pomiaru i dostanie dokładnie TO SAMO co Ty. Potrzebne jest coś, co zapewni POWTARZALNOŚĆ pomiaru. Takim instrumentem jest światłomierz w Twoim aparacie. Adams był władcą światłomierza, geniuszem światła, i miał ogromne doświadczenie, my tacy genialni nie jesteśmy, ale tak jak On mamy światłomierz !!!! (mamy też komputery, ale mądrzejsi od Einsteina nie jesteśmy, o ile w ogóle mądrzejsi jesteśmy).

ŚWIATŁOMIERZ to niezwykle zmyślne urządzonko, ale głupsze niż but, a na dodatek złośliwe (but nie wprowadza w błąd właściciela a światłomierz tak). Jest ono strapieniem większości amatorów fotografii i dopiero zrozumienie tego jak działa, daje możliwość poprawnego zastosowania. Weź teraz swój wspaniały aparat (jakikolwiek by on nie był). Weź sobie dwie kartki, jedną białą, a drugą czarną (mogą być dwie jednolite ściany: ciemna i jasna, czarna walizka i biała walizka, cokolwiek byle w tym samym kolorze). Ustaw aparat na automatyczny program, postaraj się, aby jednolita płaszczyzna wypełniała cały kadr i pyknij dwie foty: ciemnej płaszczyźnie i jasnej płaszczyźnie.

????????? ZASKOCZONY ?????????

No to do następnego odcinka!

---

MACHOW marzec

2011-03-15T07:56:00.000-07:00

No i wreszcie pogoda łaskawa pozwoliła wyskoczyć na baldy w okolice Błędnych Skał (tzw. rejon Machov). Mocno rozchorowany nawet nie włożyłem butów ale koledzy to dopiero pokazali klasę. Mi za tu udało sie zrealizować kilka zamysłów fotograficznych, które przedstawiam poniżej.

Zdjęcia nie są, jakby to ująć, "starannie dobrane", chciałem po prostu mieć kila typowych ujęć w kolekcji. Cóż, niektóre są mocno wytarte, a nawet podpatrzone u innych mistrzów (radlakos.blogspot.com) ale ja chę i już ;-) , zresztą trudno chyba we wspinaczce znaleźć kadry zaskakujące i nowatorskie. Dodam jeszcze, że plener uzmysłowił mi w pełni możliwości wykorzystania lampy młotkowej w fotografii dziennej (poza oczywiście wybijaniem stopni w lodzie i śniegu na podejściach).

Pod niektórymi fotami, no nie mogłem się powstrzymać, powpisywałem komentarze.

zwierzyna leśna: DZIK (Sus scrofa)

Mrozek lekko się ściął ;-)

ekwipunek bulderowca

-co wy tam robicie łobuzy?

-nic plose pana

-jak to nic, to co tam jest pod kamieniem?

-Mrozek chwyta plose pana, psygruntowy

DENDROLOGIA suplement zimowy

2011-03-11T04:36:00.000-08:00

No to jeszcze dwie fotki z Pogórza Wałbrzyskiego. Tak swoją drogą to powinniście odwiedzić ten rejon, raczej jednodniowy spacer albo wycieczka rowerowa, ale jest to wyjątkowe miejsce. Zachował się tutaj las jeszcze z późnej epoki lodowcowej: świetlista dąbrowa z reliktową sosną. Drewno jest mało wartościowe bo drzewa są skarłowaciałe i pokręcone, właściwie dobre tylko na opał. Może dlatego się to zachowało. Wąwozy, skałki (nie nadają się na wspin) strome stoki i urokliwe dukty leśne, wyrobiska wapieni, łąki na szczytach gór trochę jak minipołoniny, zalew w Dobromierzu, stare zamki i dziwne budowle w lesie, bardzo piękne miejsce zwłaszcza jesienią i zimą.

MIGAWKI Z GRUZJI cz.3

2011-03-06T03:27:00.000-08:00

Po dłuższym pobycie w Kaukazie (obym tam jeszcze wrócił), należało, wzorem prawdziwego obieżyświata, objechać kraj wzdłuż, a przynajmniej wszerz. Wybraliśmy się zatem, nad senne we wrześniu wybrzeże i zahaczyliśmy o skalne miasta. Pomysł takiego objazdu napawał mnie wizją nudy i straconego czasu. Niepotrzebnie. Okazało się (no nie spodziewałem się) , że Gruzja jest niezwykle fotogeniczna.

W czasie podróży spotkała mnie bardzo nieprzyjemna przygoda: zakładając kolejny folder na karcie padła mi karta pamięci. Sprawa tym bardziej dziwna, że dało się uratować z karty foty usuwane ale te, które zostawiłem w czasie wstępnej selekcji, się nie ostały, ślad zaginął. Przepadły więc targowiska, całe Batumi (tam fotograf oszaleje z rozkoszy) i jeszcze trochę podróży po skalnych miastach. Z drugiej strony trzeba tam będzie ponownie pojechać, poprawić błędy oprogramowania aparatu, zdobyć jakiś szczyt. Tak więc zdjęcia poniżej są drugiego sortu: wyciągnięte z kosza ale całkiem przyjemne ;-)

Niektóre ze skalnym miast są ciągle częścią jakichś miejscowości lub maleńkich osad. Najczęściej pełnią funkcję kultu. Vardzia jest imponująca budowlą a o jej świetności nie powinno świadczyć to, co jest udostępnione do zwiedzania, ale to co widać na całych ścianach doliny, niemal w każdym załomie skalnym są ślady budowli, dziury, schody, kapliczki i resztki murów. Całość ciągnie się kilometrami.

Świetne wyczucie pojęcia "doskonałej konkurencji", Batumi.

Batumi zmieniło się w ciągu dosłownie kilku lat. Z małego ,portowego (zrujnowanego) miasta, stało się kurortem pełnym blichtru i kiczu, cóż, taka kolej rzeczy. Jeśli nie lubisz klimatu kurortu ,warto wybrać się po sezonie na senne i puste plaże przy granicy Turcji. Udany plener fotograficzny gwarantowany:

IMPRESJE

2011-03-04T00:54:00.000-08:00

Zima się kończy. Jak zejdą śniegi głupio będzie zamieszczać posty ze śniegiem na głównym planie. Zatem spieszę się ze studiowaniem zimowych widoczków z okolic rodzinnej wiochy.

Kumpel od sznurka i ekspresu (rzeźbiarz podwójnie dyplomowany, magister sztuki dodam złośliwie) podzielił się ze mną swoją uwagą na temat zdjęć: są poprawne, ale nie ma w nich nic zaskakującego i nieoczekiwanego. Odpłacę mu się za tą uwagę długim odpadnięciem ze ściany i dwoma piwkami w jakimś ogródku. Będzie mi jednak tłumaczył arkana kompozycji do czasu, aż się stanę krajobrazowym wymiataczem ;-)

Przeglądając zatem swoje zdjęcia zauważyłem, że głównym elementem fotografii jest zwykle... drzewo. Kadr wyraźnie komponuję tak, aby dominującym i ostatecznym elementem było(y) drzewa. Poniżej trzy widoczki z drzewami, ale dalej małe zaskoczenie! Udało mi się znaleźć coś jeszcze w krajobrazie zamiast drzew (uff, może nie będę dendrologiem) .

PS. wiem że ta ostatnia fota do lanszaft mdlący, ale jakoś te sarenki na tle chmury nastroiły mnie melancholijne więc nie potrafiłem się powstrzymać...

WAŻNA SPRAWA: wiem, że to słabe wizerunkowo wyznanie, jednak szczerze powiedziawszy nie spodziewałem się takiego zainteresowania blogiem. WIELKIE DZIĘKI i bywajcie tutaj dalej ;-) W podzięce stawiam wszystkim małe piwko (poniżej, po oryginał lub towar zastępczy zgłaszać się osobiście ;-) )

Z ZASOBÓW ANTYKWARIATU: KAUKAZ ROSJA 2003 cz.1

2011-02-28T07:14:00.000-08:00

Młody człowiek po studiach robi różne ciekawe rzeczy, najczęściej szuka pracy lub guza, ja szukałem guza. Akurat tliła się wojna na Kaukazie ale co tam, ostatni zamach w Nalcziku był w maju, my zaplanowaliśmy wyjazd w sierpniu. No i pojechaliśmy, żółtodzioby. Cztery albo pięć dni podróży w jedną stronę (z kiblowaniem we Lwowie bo biletów nie było. Z powrotem przeciągnęło się do 9-ciu dni ;-) bo Krym tak blisko hehe. Dzisiaj tamta podróż już nie taka strasznie egzotyczna się wydaje, ale wtedy....

Jeszcze jedno, tuż przed naszym wyjazdem zaginęła grupa turystów na lodowcu Elbrusa, o mały włos a nie pojechalibyśmy z tego powodu, już po naszym wyjeździe tamci się znaleźli mocno wystraszenia. Dlaczego to piszę, otóż z kierownikiem tamtej wyprawy miałem kilka lat później, przez całkowity przypadek, pojechać nad Bajkał i w Sajany. Gdzieś w syberyjskiej głuszy (notebene ten sam kierownik nas zgubił ;-) ) przy opowieściach wyszło co i jak, dużo śmiechu z tego było.

Mam nawet napisaną szczegółową relację z tej wyprawy, poszukam jej i być może zamieszczę (jeśli będzie przyzwoita ;-) )

Oczywiście slajdy, na niektórych fotach widać ramkę slajdu, która zarejestrowała się moją "maszyną do kopiowania"

Uczestnicy

W drodze do, nawet nie wiem który dzień....

Przez dwa dni lało, jak dojechaliśmy w dolinę Bezingi, jeszcze padało, jak wstaliśmy rano, takie oto widoczki nas przywitały. Osławiona ściana Bezingi, 2,5 km pionu.

To zdjęcie ma dla mnie szczególne znaczenie. Jako świeżo upieczony nastolatek , w Świecie Młodych (taka gazeta młodzieżowa sprzed lat) przeczytałem artykuł przedrukowany z Taternika chyba, o wyczynach polskich alpinistów w Kaukazie, właśnie w alpinlagrze Bezingi. Niemal identyczna ilustracja była w tamtym artykule i taki sam autobus (CZ-B). Czytając to, zastanawiałem się czy ten daleki świat istnieje, i czy kiedyś go zobaczę, ot, jak łatwo przyszło. Ps. Autobus kursowy, dwa albo trzy razy w tygodniu.

Poniżej spełnienie marzeń: u stóp ściany Bezingi. Ktoś reflektuje na wyjazd?

O i ramka slajdu ;-)

W Kaukazie nawet świstaki są duże ;-)

Jego Wysokość Dychtau.

Z ZASOBÓW ANTYKWARIATU: Ukraina 2001 (czy jakoś tak) cz.2

2011-02-25T07:05:00.000-08:00

Kontynuujemy wietrzenie szafek ze slajdami. Kolejna porcja widoczków z Ukrainy 2001.

Huculszczyzna, ech raju ty...

Tak się młodzieży kiedyś nosiło prowiant...

A takich ludzi kiedyś spotykało we wsi w niedzielę,

Mówisz, że wszystko już było...

2011-02-22T13:46:00.000-08:00

Przyjaciółka "po obiektywie" zwierzyła mi się, że ma totalny przysiad jeśli chodzi o zdjęcia, podnosi wizjer do oka i... chowa puchę do torby. Oczywiście mądrząc się poradziłem jej coś, co wydaje mi się teraz pustym komunałem: rób foty. Sam się jednak przekonałem, że nie jest to takie proste... myśl naszła mnie późnym wieczorem przy kawie ... małżonki, ja o tej porze piję inne rzeczy ;-).

Myśląc nad problemem niebanalnym, z którym chyba każdy fotoamator kiedyś się borykał (oprócz posiadaczy "małpek" i dużych dysków twardych): czy robić kolejną fotę, którą tysiące fotografów już zrobiło...

Myślałem i patrzyłem w tą kawę, patrzyłem, myślałem, wziąłem aparat do ręki i postawiłem lampę. Kawa wystygła, małżonka zła że jej napój pozbawiam "walorów", a ja myślę: robić, czy nie robić te zdjęcia. No i zrobiłem.

Z ZASOBÓW ANTYKWARIATU: Ukraina 2001 (czy jakoś tak) cz.1

2011-02-20T07:02:00.000-08:00

Mój mały synek dobrał się wreszcie do szafki, w której trzymam slajdy sprzed lat i uświadomił mi (za pomocą paluszków i ślinki) jak kruche są moje archiwa. Sporządziłem zatem, ze starego powiększalnika ciemniowego, dwóch statywów, zestawu makro i cyfrówki, maszynerię przypominająca aparat rentgenowski a lat 60-tych, która (o dziwo) z doskonałym skutkiem (acz mozolnie), otworzyła proces archiwizacji cyfrowej zasobów. Mam wprawdzie jeszcze z 900 błon do archiwizacji ale te slajdy mają jakiś analogowy czar.

Ta wyprawa, jak się okazało, była dla mnie dość niebezpieczna, gdyż zaraziłem się bakcylem wyprawowym. Od tamtej pory zapach zatęchłego namiotu, mokre skarpety, przemarznięte paluchy i przepocona koszulka są dla mnie spełnieniem marzeń, muzą i wytchnieniem.

Wybaczcie plamki, kurz, nierówne docięcie i brak obróbki, jednak jakiś klimat bije ze slajdów, nie chcę go niszczyć elektroniką.

Jedna z wiosek w okolicach Kwasów

Obserwatorium na Popie Iwanie (Czarnohora). W tym czasie okradziono (zbrojnie) do majtek kilku turystów z Polski, wysłano patrole pograniczników w góry. Początkowo wzięliśmy ich za rabusiów ale przygoda zakończyła się pamiątkowym zdjęciem)

Na grzbiecie Czarnohory

To jest ciekawy dokument. Zaskoczyła nas burza wieczorem niemal na szczycie jakiejś góry. Nawałnica była tak nagła, że w zasadzie zatrzymała nas i innych turystów tam, gdzie stali. Na szczycie biwak Ukraińskich turystów. My spaliśmy jakieś 0,5 km dalej. Jak się okazało, nie był to mój jedyny w życiu nocleg na szczycie w czasie burzy.

Właśnie tego człowieka (Rumun) zatrzymali pogranicznicy.

Drugi biwak szczytowy w Czarnohorze.

W drodze do Wierchowiny, ciekawe, czy tam się jeszcze kosi w ten sposób (i w ogóle) łąki

IMPRESJE

2011-02-16T13:59:00.000-08:00

Jako że wychowywałem się w wiosce z poniższych zdjęć, to krajobraz wokół wydawał mi się przerażająco swojski, nudny i pozbawiony potencjału do zdjęć. Od pewnego czasu jednak nosiłem się z zamiarem spojrzenia na tą okolicę trochę inaczej, jakby wbrew perspektywie doświadczeń i oderwania od utartych w głowie schematów. Zaczynam od elementów krajobrazu.